بررسی مورفولوژیکی مار پلنگی (Hemorrhois ravergieri) در ایران

نوع مقاله: ریخت شناسی

نویسندگان

گروه زیست شناسی، دانشگاه گلستان، گرگان

چکیده

هدف از این تحقیق مطالعه مورفولوژیکی (Hemorrhois ravergieri (Reptilia: Colubridae در تعدادی از استان های ایران می باشد. این مار غیرسمی بوده و در مناطق کوهستانی، دامنه ها، دشت ها و مناطق نیمه صحرایی دیده می شود. در این تحقیق تعداد ۳۴ نمونه مار از استان های مختلف ایران جمع آوری گردید. با بررسی همی پنیس نمونه های زنده در نرها و تشریح نمونه ها و مشاهده تخمدان یا بیضه، جنسیت آن ها مشخص شد. صفات مریستیک با شمارش فلس ها در زیر استریومیکروسکوپ و اندازه گیری صفات متریک توسط کولیس و خط کش صورت پذیرفت. آنالیز آماری داده های به دست آمده با استفاده از نرم افزارExcel و SAS صورت گرفت. جهت بررسی وجود یا عدم وجود اختلاف معنی دار از آزمون آنالیز واریانس یک عامله استفاده شد و مقایسه میانگین آن ها با استفاده از آزمون دانکن در سطح ۵% انجام پذیرفت. در نتایج حاصل از این مطالعه میانگین طول سر، عرض سر، طول پوزه و عرض پوزه مارهای نر بیش تر از جنس ماده بوده است (P≤۰.۰۵). هم چنین تعداد فلس های شکمی در تمام نمونه های مورد مطالعه از ۱۸۴ تا ۲۲۳ عدد فلس متغیر بود. متوسط تعداد فلس شکمی نمونه های بالغ ۲۰۰/۱۸ بوده که در مارهای ماده بالغ ۲۰۵/۱ عدد و در جنس نر بالغ ۱۹۶/۰۸ عدد شمارش شد. این اختلاف میانگین ها درسطح ۵% معنی دار بود. تعداد فلس پشتی در ناحیه میانی بدن ۲۱ عدد و پولک مخرجی در تمام نمونه ها، منقسم بوده است. از صفات ثابت این گونه در تحقیق حاضر می توان به تعداد فلس های عقب چشمی، جلوی چشمی، فلس های عقب بینی، جلوی بینی و فلس گونه ای اشاره کرد.

کلیدواژه‌ها