بررسی تاثیر سطوح مختلف گوگرد، کود دامی و برگ کاج بر عملکرد باکتری تیوباسیلوس در جذب عناصر کم مصرف در خاک

نوع مقاله: بوم شناسی

نویسندگان

1 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه یزد، یزد، ایران

2 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه یزد، یزد، ایران

3 گروه علوم خاک، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه یزد، یزد، ایران

4 گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران

چکیده

یکی از راهکارهای افزایش قابلیت جذب عناصر کم‌ مصرف در خاک‌های آهکی، استفاده از مواد اصلاح ­کننده است. در این پژوهش به بررسی تاثیر سطوح مختلف گوگرد و ماده آلی بر قابلیت جذب عناصر و هم ­چنین برخی ویژگی­ های شیمیایی خاک غنی از عناصر کم ­مصرف پرداخته شده ­است. این آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی به ­صورت فاکتوریل با سه تکرار انجام گردید. تیمارها شامل دو سطح گوگرد (صفر و 250 کیلوگرم در هکتار) و دو نوع ماده آلی کود گوسفندی و بقایای کاج (20درصد حجمی خاک) به ­همراه شاهد (بدون اضافه کردن ماده آلی و گوگرد) بودند. نتایج نشان داد افزودن کود دامی و بقایای کاج به خاک باعث افزایش معنی ­دار کربن آلی، نیتروژن کل و هم ­چنین افزایش معنی­ دار غلظت منگنز خاک می­ گردد. تأثیر کاربرد گوگرد نیز بر غلظت آهن و منگنز قابل جذب در تیمارهای حاوی گوگرد به­ طور معنی ­داری بیش ­تر از تیمار شاهد گزارش گردید. براساس نتایج این مطالعه، کاربرد گوگرد و کودهای آلی می ­تواند از طریق افزایش عملکرد باکتری تیوباسلوس در خاک و بهبود برخی از ویژگی­ های شیمیایی خاک چون کربن آلی و نیتروژن کل بر افزایش قابلیت جذب عناصر کم مصرف در خاک موثر باشد.

کلیدواژه‌ها


  1. احیایی، م. و بهبهانی زاده، ع. ا.، 1372. شرح روش ­های تجزیه شیمیایی خاک. جلد اول. نشریه موسسات تحقیقات خاک و آب. سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی، وزارت کشاورزی. تهران.
  2. اخوان، ز.؛ فلاح، ع. و رضایی ­عمروآبادی، ش.، 1391. بررسی تاثیر گوگرد و مایه تلقیح تیوباسیلوس بر غلظت آهن، روی، مس و منگنز در گیاه کلزا در شرایط گلخانه ­ای. مجله زراعت و اصلاح نباتات. جلد 8، شماره 3، صفحات 197 تا 191.
  3. بشارتی ­کلایه، ح.، 1377. بررسی اثر گوگرد همراه با گونه ­های تیوباسیلوس در افزایش جذب برخی از عناصر در خاک. پایان ­نامه کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی. دانشگاه تهران.
  4. چقازردی، ح.م. و بهشتی ­آلآقا، ع.، 1391. ارزیابی اثر گوگرد و کود دامی بر خصوصیات رشد گیاه ذرت (سینگل کراس 704) و اسیدیته خاک. نشریه پژوهش ­های زراعی ایران. جلد 11، صفحات 162 تا 170.
  5. دیالمی، ح. و محبی، ع.، 1389. اثر کاربرد گوگرد به ­همراه مایه تلقیح تیوباسیلوس و کود دامی بر میزان عناصر غذایی برگ و شاخص ­های رشد رویشی نهال ­های خرما رقم برحی. نشریه علوم باغبانی. جلد 24، شماره 2، صفحات 194 تا 189.
  6. سلیم ­پور، س.؛ خاوازی، ک.؛ نادیان، ح. و بشارتی، ح.، 1389. تاثیر خاک فسفات همراه با گوگرد و ریزجاندارن بر عملکرد و ترکیب شیمیایی کلزا. مجله پژوهش ­های خاک. جلد 24، شماره 1، صفحات 9 تا 19.
  7. صبور، م.؛ شکری، م.؛ سماوات، س. و فراهانی، م.، 1389. بررسی تاثیر مقادیر گوگرد و کمپوست پسماند شهری بر pH خاک و جذب عناصر ریزمغذی علوفه ­ای. علوم و تکنولوژِی محیط زیست. جلد 15، شماره 3، صفحات 106 تا 117.
  8. صلحی، م. و درخشنده، ع.، 1378. بررسی اثر گوگرد در قابلیت جذب عناصر کم مصرف بر روی درختان سیب اصفهان. چکیده مقالات ششمین کنگره علوم خاک ایران. دانشگاه فردوسی مشهد. صفحات 167 تا 176.
  9. عبدی، س.؛ تاجبخش، م.؛ عبدالهی ­مندولکانی، ب. و رسولی صدقیانی، م.، 1391. بررسی اثر کود سبز بر میزان ماده آلی و نیتروژن خاک. مجله دانش زراعت. جلد 5، شماره 7، صفحات 127 تا 144.
  10. ملکوتی، م. و همایی، م.، 1373. حاصلخیزی خاک­ های مناطق خشک. انتشارات دانشگاه تربیت مدرس. جلد 1، 518 صفحه.
  11. Ahmadi, M., 2010. Effect of zinc and nitrogen fertilizer rates on yield and yield components of oilseed rape (Brassica napus L.). World Applied Sciences Journal. Vol. 10, No. 3, pp: 298-303.
  12. Ansori, A. and Gholami, A., 2015. Improved nutrient uptake and growth of maize in response to inoculation with Thiobacillus and Mycorrhiza on an alkaline soil. Journal of Communication in Soil Science and Plant Analysis, Vol. 46, No. 17, pp: 2111-2126.
  13. Creamer, N.G. and Baldwin, K.R., 2000. An evaluation of summer cover crops for use in vegetable production systems in North Carolina. Hort Science. Vol. 35, No. 4, pp: 600-603.
  14. Deluca, T.H.; Skogley, E.O. and Engel, R.E., 1989. Band applied elemental sulfur to enhance the phytoavailability of phosphorus in alkaline calcareous soils. Biology and fertility of soils. Vol. 7, No. 4, pp: 346-350.
  15. Eghball, B.; Ginting, D. and Gilley, J.E., 2004. Residual effects of manure and compost applications on corn production and soil properties. Agronomy journal. Vol. 96, No. 2, pp: 442-447.
  16. Erdem, H.; Torun, M.B.; Erdem, N.; Yazıcı, A.; Tolay, I.; Gunal, E. and Özkutlu, F., 2016. Effects of different forms and doses of sulfur application on wheat. Turkish Journal of Agriculture, Food Science and Technology.Vol.  4, No. 11, pp: 957-961.
  17. Hababi, A.; Javanmard, A.; Mosavi, S.B.; Rezaei, M. and Sabaghnia, N., 2013. Effect of green manure on some soil physicochemical characteristics. International Journal of Agronomy and Plant Production. Vol. 4, No. 11, pp: 3089-3095.
  18. Hitsuda, K.; Yamada, M. and Klepker, D., 2005. Sulfur requirement of eight crops at early stages of growth. Agronomy Journal. Vol. 97, No. 1, pp: 155-159.
  19. Kalbas, M.; Filsoof, F. and Rezai‐Nejad, Y., 1988. Effect of sulfur treatments on yield and uptake of Fe, Zn, and Mn by corn, sorghum, and soybeans. Journal of plant nutrition. Vol. 11, No. 6, pp: 1353-1360.
  20. Kaplan, M. and Orman, Ş., 1998. Effect of elemental sulphur and sulphur containing waste in a calcareous soil in Turkey. Journal of plant nutrition. Vol. 21, No. 8, pp: 1655-1665.
  21. Karimizarchi, M.; Aminuddin, H.; Khanif, M.Y. and Radziah, O., 2014. Elemental sulfur application effects on nutrient availability and sweet maize response (Zea mays L.) in a high pH soil of Malaysia. Malaysian Journal of Soil Science. Vol. 18, pp: 75-86.
  22. Mao, J.; Olk, D.C.; Fang, X.; He, Z. and Schmidt-Rohr, K., 2008. Influence of animal manure application on the chemical structures of soil organic matter as investigated by advanced solid state NMR and FT-IR spectroscopy. Geoderma. Vol. 146, No. 1-2, pp: 353-362.
  23. Matos, E.D.S.; Mendonça, E.D.S.; Lima, P.C.D.; Coelho, M.S.; Mateus, R.F. and Cardoso, I.M., 2008. Green manure in coffee systems in the region of Zona da Mata, Minas Gerais: characteristics and kinetics of carbon and nitrogen mineralization. Revista Brasileira de Ciência do Solo. Vol. 32, No. 5, pp: 2027-2035.
  24. Mirzashahi, K.; Pishdarfaradaneh, M. and Nourgholipour, F., 2010. Effects different rates of nitrogen and sulphur application on canola yield in north of Khuzestan. Research Agriculture Science. Vol. 6, No. 2, pp: 107- 112.
  25. Pedra, F.; Polo, A.; Ribeiro, A. and Domingues, H., 2007. Effects of municipal solid waste compost and sewage sludge on mineralization of soil organic matter. Soil Biology and Biochemistry. Vol. 39, No. 6, pp: 1375-1382.
  26. Singh, A.L. and Chaudhari, V., 1997. Sulphur and micronutrient nutrition of groundnut in a calcareous soil. Journal of Agronomy and Crop Science. Vol. 179, No. 2, pp: 107-114.
  27. Talger, L.; Lauringson, E.; Roostalu, H. and Astover, A., 2009. The effect of grren manures on application on the yields and yield quality of spring wheat. Agronomy Journal. Vol. 7, No. 1, pp: 125-132.