شناسایی و بررسی تنوع گونه‌ای جمعیت خارپوستان در ناحیه بین جزر و مدی جزیره هنگام در جنوب شهرستان قشم (خلیج فارس)

نوع مقاله : تنوع زیستی

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، صندوق پستی: صندوق پستی: 3995

2 موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، تهران، صندوق پستی: 6116- 14155

چکیده

این تحقیق طی دوره یک‌ ساله 92-1391با هدف طبقه ‌بندی زیستگاهی و تعیین بیوتاپ‌ های ساحلی– دریایی جزیره هنگام براساس مدل استاندارد اکولوژیک (CMECS) به انجام رسید. در بررسی‌های اولیه، ۸ ایستگاه نمونه‌ برداری براساس ویژگی‌های ژئومورفولوژی به ‌صورت غیرتصادفی انتخاب گردید. نمونه‌ بردار‌ی‌ها به ‌صورت فصلی و در بهترین حالت جزر انجام گرفت. هر ایستگاه به‌ صورت پیمایش ساحلی مورد بررسی کامل قرار گرفت. نمونه‌ های جمع‌آوری شده از ایستگاه‌ ها پس ازتثبیت در الکل 70%  به آزمایشگاه منتقل گردید. شناسایی نمونه‌ ها براساس منابع علمی و کلید‌های شناسایی معتبر انجام شد. بر این مبنا، در مجموع 10 گونه خارپوست شناسایی گردید که شامل 5 گونه از خیارهای دریایی، 3 گونه از خارداران، 1 گونه از ستاره‌‌های شکننده و 1 گونه از ستاره‌های دریایی است. پراکنش جمعیت خارپوستان در نیمه غربی جزیره به ‌دلیل نوع بستر، شیب زیاد و عمل امواج کم ‌تر از نیمه شرقی بود. از خارداران گونه Echinometra  mathaei، از خیارهای دریایی گونه Holothuria leucospilota، از ستاره شکننده گونه Ophiocoma scolopendriana و از ستاره دریاییگونه  multifloraLinckia به‌ صورت دائمی در منطقه مورد بررسی حضور داشتند و به‌ عنوان گونه‌های انحصاری جزیره معرفی گردیدند. نتایج تحقیق حاضر می‌تواند در جهت شناساندن هر چه بیش‌تر پتانسیل‌های بالقوه آب‌های خلیج فارس موثر باشد.

کلیدواژه‌ها