بررسی تأثیر سطوح مختلف نمک پروپیونات سدیم جیره غذایی بر برخی شاخص های خون شناسی و بیوشیمیایی سرم خون ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio)

نوع مقاله: تغذیه

نویسندگان

گروه شیلات، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، صندوق پستی: 487-49175

چکیده

هدف از مطالعه حاضر بررسی اثر سطوح مختلف نمک پروپیونات سدیم در جیره غذایی بر شاخص­ های خون­ شناسی (تعدادگلبول­ هایقرمز وسفید،هموگلوبین، هماتوکریت، اندیس­ های خونی (MCH، MCV و MCHC) و شاخص­ های بیوشیمیایی سرم (گلوکز، کلسترول، آلبومین و پروتئین کل) در ماهی کپور  معمولی (Cyprinus carpio) می­ باشد. ماهیان در محدوده وزنی 4/43±25/99 به 4 گروه آزمایشی، یک گروه شاهد با جیره غذایی پایه، 3 گروه تیمار آزمایشی با جیره حاوی 0/5، 1 و 2 درصد نمک پروپیونات سدیم (با 3 تکرار) تقسیم شدند. نتایج نشان داد که استفاده از نمک پروپیونات سدیم در جیره غذایی در میزانهموگلوبین،هماتوکریت و اندیس­ های خونی (MCV و MCHC ) در برخی تیمارهای آزمایش روند افزایشی داشته است اما این اختلاف معنی­ دار نبود (0/05<P). در حالی­ که میزان  MCH در تیمار 1%، گلبول قرمز در تیمار 2% و تعداد گلبول سفید در تیمار 0/5 و 1% پروپیونات سدیم افزایش معنی­ دار نسبت به گروه شاهد نشان داد (0/05>P).  در بررسی فاکتورهای بیوشیمیایی خون ماهیان نتایج کاهش کلسترول خون را نشان داد اما این اختلاف معنی ­دار نبود (0/05<P). اختلاف معنی­ داری در میزان گلوکز بین تیمارها مشاهده شد (0/05>P). به­ طوری­ که کم­ ترین مقدار گلوکز مربوط به تیمار 2% پروپیونات سدیم بود که با گروه شاهد از نظر آماری اختلاف نداشت  (0/05<P). در گروه­ های دریافت­ کننده نمک میزان آلبومین و پروتئین کل تغییرات معنی­ داری نداشت (0/05<P). در مجموع به­ نظر می ­رسد افزودن نمک پروپیونات سدیم به جیره غذایی می­ تواند سبب تقویت برخی فاکتورهای دخیل در سیستم ایمنی غیراختصاصی ماهی کپور معمولی شود.

کلیدواژه‌ها


  1. اکرمی، ر.؛ قلیچی، ا. و احمدی، ا.، 1390. تأثیر پربیوتیک اینولین جیره غذایی بر شاخص­های هماتولوژی و بیوشیمیایی سرم خون فیل­ماهیان (Huso huso)جوان پرورشی. مجله تحقیقات دامپزشکی. دوره 66، شماره 2، صفحات 131 تا 136.
  2. جافرنوده، ع.، 1395. بررسی خواص سینرژیستی برخی اسیدهای آلی با پروبیوتیک لاکتوباسیلوس­کازئی(Lactobacillus casei) در پرورش بچه ماهیان قزل­آلای­ رنگین­کمان (Oncorhynchus mykiss).پایان­نامه جهت دریافت درجه دکترای تخصصی (Ph.D.) تکثیر و پرورش آبزیان، دانشگاه ارومیه. 135 صفحه.
  3. جواهرزاده­دزفول، ف.؛ علیشاهی، م.؛ چله­مال­دزفولی­نژاد، م. و جواهری، م.، 1391. تأثیر سطوح مختلف ویتامین C بر برخی شاخص های ایمنی و خونی ماهی بنی(Barbus sharpeyi). مجله دامپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج. دوره 6، شماره 1، صفحات 47 تا 56.
  4. مهاجراسترآبادی، م.؛ وهاب­زاده، ح.؛ زمینی، ع.ع.؛ سوداگر، م. و قربانی، ر.، 1391.  تاثیر سطوح مختلف پربیوتیک ایمونوژن در جیره غذایی بر برخی از شاخص­های خونی و ایمنی فیل­ماهیان جوان. نشریه توسعه آبزی پروری. دوره6، شماره 1، صفحات 131 تا 140.
  5. حاجی­مرادی، م.؛ محبوبی­صوفیانی، ن. و علامه، س.ک.، 1386. اثر گرسنگی بر سطح کلسترول، گلوکز و پروتئین پلاسمای خون قزل­آلای رنگین­کمان  .(Oncorhynchus mykiss)مجله علوم و فنون دریایی. دوره 6، شماره 3، صفحات 23 تا 30.
  6. رضایی­پور،ر.؛کمالی­نژاد،م.؛کاظمی­فروز،ف. و فدایی،ش.، 1382.  بررسی اثرات چهار گیاه دارویی بر سیستم ایمنی سلولی. مجله علوم پزشکی. جلد 1، شماره 2، صفحات 73 تا 78.
  7. ستاری، م.؛ شاهسونی، د. و شفیعی، ش.، 1382. ماهی­شناسی (2). انتشارات حق­شناس. چاپ اول، 502 صفحه.
  8. علیشاهی، م.؛ سلطانی، م.؛ مصباح، م. و زرگر، ا.، 1391. اثرات تحریک ایمنی و رشد لوامیزول، ارگوسان و سه عصاره گیاهی در ماهی کپور معمولی (Cyprinus caroio). مجله تحقیقات دامپزشکی. دوره 67، شماره 2، صفحات 135 تا 142.
  9. فرزانفر، ع.، 1384. تکثیر و پرورش آزاد ماهیان. انتشارات موسسه تحقیقات شیلات ایران. 180 صفحه.
  10. گازرانی­فراهانی،ش.،1388. بررسی برخی شاخص­های هماتولوژیک در بعضی از ماهیان خانواده  Acipenseridae. فصلنامه علمی پژوهشی زیست­شناسی جانوری دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان. سال 2، شماره 1، صفحات 57 تا 61.
  11. مهدوی، س.؛ یگانه، س.؛ فیروزبخش، ف. و جانی­خلیلی، خ.، 1393. تأثیر مکمل اسانس رازیانه Foeniculum vulgare بر شاخص های رشد، بازماندگی، ترکیب لاشه و فراسنجه­های خونی بچه­ماهی سفید دریای خزر (Rutilus frisii kutum). مجله علوم و فنون شیلات. دوره 3، شماره 3، صفحات 79 تا 90.
  12. وثوقی، غ.م. و مستجیر، ب.، 1383. ماهیان آب شیرین. انتشارات دانشگاه تهران. چاپ ششم، 317 صفحه.
    1. Alderman, D.J., 2002. Trends in therapy and prophylaxis. Bulletin of the European Association of Fish Pathologists. Vol. 22, pp: 117-125.
    2. Azarin, H.; Imanpoor, M.R.; Taghizadeh, V. and Shariyari, R., 2012. Correlation between biochemical factors of blood with biological characteristics of gonad and some reproductive indices in Persian sturgeon (Acipenserpersicus). Global Veterinaria. Vol. 9, pp: 352-357.
    3. Blaxhall, P.C. and Daisley, W., 1973. Routine haematological methods for use with fish blood. Journal of Fish Biology. Vol. 5, pp: 771-781.
    4. Baruah, K.; Sahu, N.P.; Pal, A.K.; Jain, K.K.; Debnath, D. and Mukherjee, S.C., 2007a. Dietary microbial phytase and citric acid synergistically enhances nutrient digestibility and growth performance of Labeo rohita (Hamilton) juveniles at sub-optimal protein level. Aquaculture Research. Vol. 38, pp: 109-120.
    5. Baruah, K.; Sahu, N.P.; Pal, A.K.; Debnath, D.; Yengkokpam, S. and Mukherjee, S.C., 2007b. Interactions of dietary microbial phytase, citric acid and crude protein level on mineral utilization by rohu Labeo rohita (Hamilton), juveniles. World Aquaculture Society. Vol. 38, pp: 238-249.
    6. Cherbut, C.; Aube, A.; Blottiere, H.and Galmiche, J., 1997. Effects of short-chain fatty acids on gastrointestinal motility. Scandinavian journal of gastroenterology Supplement. Vol. 222, pp: 58-61.
    7. Danilova, N., 2006. The evolution of immune mechanisms. Journal of Experimental Zoology Part B Molecular and Developmental Evolution. Vol. 306, pp: 496-520.
    8. Darias, M.J.; Mazurais, D.; Koumoundouros, G.; Le Gall, M.M.;Huelvan, C.; Desbruyeres, E.;Quazuguel, P.; Cahu, C.L. and ZamboninoInfante, J.L., 2011. Imbalanced dietary Ascorbic acid alter molecular pathways involved in Skeletogenesis of developing European Sea Bass Dicentrarchus labrax. Comparative Biochemistry and Physiology Part A: Molecular & Integrative Physiology.
      Vol. 159, pp: 46-55.
    9. Da Silva, B.C.; Vieira, F.D.N.; Mourino, J.L.P.; Ferreira, G.S. and Seiffert, W.Q., 2013. Salts of organic acids selection by multiple characteristics for marine shrimp nutrition. Aquaculture. Vol. 384-387, pp: 104-110.
    10. Da Silva, B.C.; Vieira, F.D.N.; Mourino, J.L.P.; Ferreira, G.S. and Seiffert, W.Q., 2014. Butyrate and propionate improve the growth performance of Litopenaeus vannamei. Aquaculture Research. Vol. 47, pp: 612-623.
    11. Eidelsburger, U., 1998. Feeding short-chain organic acids to pigs. In: Recent Advances in Animal Nutrition, Garnsworthy, P.C. and Wiseman, J. (Eds). Nottingham University press, Nottingham. pp: 93-106
    12. FAO. 2010.Year book, fishery and aquaculture statistics.
    13. Freitag, M., 2007. Organic acids and salts promote performance and health in animal husbandry. In: Luckstadt, C., editor. Acidifiers in Animal Nutrition – A Guide for Feed Preservation and Acidification to Promote Animal Performance. 1st ed, Nottingham University Press, Nottingham, UK. pp: 1-11.
    14. Gatesoupe F.J., 1991. Further advances in the nutritional and antibacterial treatments of rotifers as food for turbot larvae, Scophthalmus maximus L. Aquaculture: a biotechnology in progress. Vol. 1, pp: 1-592.
    15. Hanaee Kashani, Z.; Imanpoor, M.R.; Shabani, A. and Gorgin, S., 2012. Effect of dietary vitamin C and highly unsaturated fatty acids on some biochemical blood parameters in goldfish (Carassius auratus gibelio). World Journal of Fish and Marine Sciences. Vol. 4, pp: 454-457.
    16. Hayek, S.A.; Gyawali, R. and Ibrahim, S.A., 2013. Antimicrobial Natural Products. Microbial pathogens and strategies for combating them: science, technology and education. pp: 910-921.
    17. Hossain, M.A.; Pandey, A. and Satoh, S., 2007. Effects of organic acids on growth and phosphorus utilization in red sea bream Pagrus major. Fisheries science. Vol. 73,
      pp: 1309-1317.
    18. Houston, A., 1990. Blood and circulation, In: Shreck CB, Moyle PB (Editors). Methods for fish biology. American Fisheries Society, Bethesda, Maryland. 704 p.
    19. Iwama, G. and Nakanishi, T., 1996. The fish immune system. Academic Press, London. Chapter 3: innate Immunity in fish. 380 p.
    20. Lehninger, A., 1975. Biochemistry. Journal of Basic Microbiology.Vol. 17, pp: 86-87.
    21. Luckstadt, C., 2008. The use of acidifiers in fish nutrition. CAB Reviews: Perspectives in Agriculture, Veterinary Science. Nutrition and Natural Resources. Vol. 3, pp: 1-8.
    22. Kajita, Y.M.; Sakai, S. and Atsuta, M., 1990. The immunonodulatory effects of levamisole on rainbow trout, Oncorhynchus mykiss. Fish Pathology. Vol. 25, pp: 93-98.
    23. Marian, M.P., 2004. Growth and immune response of juvenile greasy groupers (Epinephelus tauvina) fed with herbal antibacterial active principle supplemented diets against Vibrio harveyi infections. Aquaculture. Vol. 237,
      pp: 9-20.
    24. Martínez, S.G.J.; Castañeda, P.R.; Guzmán, A.G.; Sauceda, V.M.L.; Castro, R.J.L. and Acosta, H.M., 2016. Effects of the addition of a marigold extract to diets fed to channel catfish (Ictalurus punctatus) on growth parameters. Iranian Journal of Fisheries Sciences. Vol. 14, pp: 797-804.
    25. Mulcahy, M.F., 1975. Fish blood changes associated with disease: a hematological study of pike lymphoma and salmon ulcerative dermal necrosis. In: Ribelin, W.E., Migaki Madison, C. (Eds.), The Pathology of Fishes. University of Wisconsin, Wisconsin, USA. pp: 925-944.
    26. Nakai, S.A. and Siebert, K.J., 2003. Validation of bacterial growth inhibition models based on molecular properties of organic acid. International Journal of Food Microbiology. Vol. 86, pp: 249-255.
    27. Ng, W.K.; Koh, C.B.; Sudesh, K. and Siti-Zahrah,
      A., 2009.
      Effects of dietary organic acids on growth, nutrient digestibility and gut microflora of red hybrid tilapia, (Oreochromis sp.) and subsequent survival during a challenge test with Streptococcus agalactiae. Aquaculture Research. Vol. 40, pp: 1490-1500.
    28. Ng, W.K. and Koh, C.B., 2016. The utilization and mode of action of organic acids in the feeds of cultured aquatic animals. Reviews in Aquaculture. Vol. 0, pp: 1-27.
    29. Owen, M.A.G.; Waines, P.; Bradley, G. and Davies,
      S., 2006.
      The effect of dietary supplementation of sodium butyrate on the growth and microflora of Clarias gariepinus (Burchell 1822). Abstract from the 12th International Symposium Fish Nutrition and Feeding, Biarritz, France.
    30. Pandey, A. and Satoh, S., 2008. Effects of organic acids on growth and phosphorus utilization in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). Fisheriesscience. Vol. 74,
      pp: 867-874.
    31. Partanen, K.H. and Mroz, Z., 1999. Organic acids for performance enhancement in pig diets. Nutrition Research Reviews. Vol. 12, pp: 117-145.
    32. Perez-Sanchez, T.; Balcazar, J.L.; Merrifield, D.; Carnevali, O.; Gioacchini, G. and Blas, I.D., 2011. Expression of immune-related genes in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) induced by probiotic bacteria during Lactococcus garvieae infection. Fish and Shellfish Immunology. Vol. 31, pp: 196-201.
    33. Raftari, M., 2009. Antibacterial activity of organic acids on the growth of selected bacteria in meat samples. Food Science and Technology. Malaysia: Universiti Putra Malaysia. 111 p.
    34. Ramli, N.; Heindl, U. and Sunanto, S., 2005. Efect of potassium diformate on growth performance of tilapia challenged with Vibrio anguillarum. Abstract, World Aquaculture, Bali, Indonesia.
    35. Rawling, M.D.; Merrifield, D.L. and Davies, S.J., 2009. Preliminary assessment of dietary supplementation of Sangrovit® on red tilapia (Oreochromis niloticus) growth performance and health. Aquaculture. Vol. 294, pp: 118-122.
    36. Safari, R.; Hoseinifar, S.H.; Nejadmoghadam, SH. and Jafar, A., 2016. Transciptomic study of mucosal immune, antioxidant and growth related genes and non-specific immune response of common carp (Cyprinus carpio) fed dietary Ferula (Ferula assafoetida). Fish and Shellfish Immunology. Vol. 55, pp: 242-248.
    37. Shahsavani, D.; Mohri, M. and Gholipour Kanani,
      H., 2010.
      Determination of normal values of some blood serum enzymes in Acipenser stellatus Pallas. Fish Physiology and Biochemistry. Vol. 36, pp: 39-43.
    38. Shalaby, A.M.; Khattab, Y.A. and Abdelrahman,
      A.M., 2006.
      Effects of garlic (Allium sativum) and chloramphenicol on growth performance, physiological parameters and survival of Nile Tilapia (Oreochromis niloticus). Journal Venomous Animal Toxins Including Tropical Diseases. Vol. 12, pp: 172-201.
    39. Siwicki, A.K.; Zakes, Z.; Fuller, J.C.; Nissen, S.; Trapkowska, S. and Glabski, E., 2005. β-hydroxy-β-methylbutyrate on nonspecific humoral defensemechanisms and protection against furunculosis in pikeperch (Sander lucioperca). Aquaculture Research. Vol, 37. pp: 127-31.
    40. Skrivanova, E.; Marounek, M.; Benda, V. and Brezina, P., 2006. Susceptibility of Escherichia coli, Salmonellasp. and Clostridium perfringens to organic acids and monolaurin. Veterinarni Medicina. Vol. 3, pp: 81-88.
    41. Tangestani, R.; Alizade dughikolaei, E.; Ebrahimi, E. and Zare, P., 2011. Effect of garlic (Allium sativum) essential oil as an immunostimulant on hematological indices of juvenile beluga (Huso huso). Journal of Veterinary Research. Vol. 66, pp: 209-214.
    42. Thrall, M.A., 2004. Veterinary Hematology and Clinical Chemistry. Lippincott Williams and Wilkins, USA.
      pp: 241-402.
    43. Wing-Keong, N.; Chik-Boon, C.; Kumar, S. and Siti-Zahrah, A., 2009.  Effects of dietary organic acids on growth, nutrient digestibility and gut microflora of red hybrid tilapia (Oreochromis sp)and subsequent survival during a challenge test with (Streptococcus agalactiae). Aquaculture Research. Vol. 40, pp: 1490-1500.
    44. Zhang, W.H.; Jiang, Y.; Zhu, Q.F., Gao, F., Dai, S.F.; Chen, J.and Zhou, G.H., 2011. Sodium butyrate maintains growth performance by regulating the immune response in broiler chickens. British Poultry Science. Vol. 52,
      pp: 292-301.
    45. Zhou, Z.; Liu, Y.; He, S.; Shi, P.; Gao, X.; Yao, B. and Ringø, E., 2009. Effects of dietary potassium diformate (KDF) on growth performance, feed conversion and intestinal bacterial community of hybrid tilapia (Oreochromis niloticus ♀×O. aureus ♂). Aquaculture. Vol. 291, pp: 89-94.