ارتباط بین غلظت برخی فلزات سنگین در رسوبات و جمعیت ماکروبنتوزها در خلیج گرگان

نوع مقاله : محیط زیست جانوری

نویسندگان

1 پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و جوی (INIOAS) ، تهران ، ایران

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال, دانشکده علوم و فنون دریایی, ایران

3 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان, ایران

چکیده

هدف از این تحقیق بررسی جمعیت کفزیان و ارتباط آن ها با میزان تجمع فلزات سنگین (مس، سرب، روی، کروم و کبالت) در رسوبات خلیج گرگان بود. برای این منظور 13 ایستگاه در خلیج گرگان انتخاب و نمونه برداری در فصل تابستان 1389 با استفاده از نمونه بردار Van Veen انجام شد. میزان مواد آلی رسوب بین 9-1/75 درصد (1/72± 45/ 4 درصد) بود. میانگین شن ، سیلت و رس در خلیج گرگان به ترتیب 27/56± 23/38 درصد ، 18/3± 36/61 و 14/40± 39/76 درصد بود. در این بررسی در مجموع 5 رده، 8 خانواده و 8 گونه در خلیج گرگان شناسایی شدند. تراکم موجودات بین 5100 -466/66 عدد در متر مربع و میانگین تراکم موجودات گرگان 1450/78± 2350/67 بود. هم چنین میانگین شاخص Eveenness ، شانون و Richness به ترتیب 0/10±0/66، 0/45±0/78 و 0/35±0/69 بود و اختلاف آماری بین شاخص های بیولوژیک اندازه گیری شده در ایستگاه های مختلف وجود داشت (P<0/05). مقادیر مس، سرب، روی، کبالت و کروم به ترتیب بین 31/20-3/80 ،18/31-4/10، 75-13، 20/80-3/50 و 52-13 میلی گرم بر کیلوگرم به دست آمد. هم چنین میانگین غلظت مس، سرب، روی، کبالت و کروم به ترتیب 9/19±17/86 ، 5/16±11/33 ، 23/23±42/00 ، 6/00±10/61 و 15/71±31/69 میلی گرم بر کیلوگرم بود. نتایج این تحقیق نشان داد که بین همه شاخص های بیولوژیک اندازه گیری شده با غلظت فلزات در رسوب همبستگی منفی وجود داشت که نشان دهنده تاثیر منفی غلظت فلزات بر جوامع ماکروبنتوزی می باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relationship between some heavy metal contents in the sediment and macrobenthic community in Gorgan Bay

نویسندگان [English]

  • Kazem Darvish Bastami 1
  • Mehrshad Taheri 1
  • Hossein Bagheri 1
  • Mryam Yazdani Fashtami 1
  • Farzaneh Soltani 2
  • Sarah Haghparast 3
  • Ali Hamzehpoor 1
  • Masoumeh Lotfi Ashtiyani 2
1 Iranian National Institute for Oceanography and Atmospheric (INIOAS), Tehran, Iran
2 Faculty of Marine Science and Technology, Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran
3 Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Gorgan, Iran
چکیده [English]

This study aimed to investigate the population of benthic communities in relation to heavy metal contents (Cu, Pb, Zn, Cr, Co) in sediments of Gorgan Bay. Thirteen sampling sites were selected and sampling was conducted using Van Veen sampler in summer of 1389. Regarding the obtained results, total organic compounds in the sediment ranged from %1.75 to %9 (averaged 4.45±1.72 (%)). The average amount of sand, silt and clay were 23.38±27.56 (%), 36.61±18.3 (%) and 39.76±14.40 (%), respectively. 5 classes, 8 families, and 8 species of macrobenthic communities were identified in Gorgan Bay. The population of macrobenthic communities ranged from 466.66 to 5100 (ind m-2) with the average amount of 2350.67±1450.78 (ind m-2). The indices of Eveeness, Shannon and Richness averaged 0.66±0.1, 0.78±0.45 and 0.69±0.35, respectively. Also, significant differences were observed amongst determined biological indices at various sampling sites (P<0.05). Concentrations of Cu, Pb, Zn, Cr, Co were 3.80-31.20, 4.10-18.30, 13-75, 3.50-20.80 and 13-52 mg kg-1, respectively. The average contents of heavy metal contents were (mg kg-1): Cu (17.86±9.19), Pb (11.33±5.16), Zn (42±23.23), Co (10.61±6.00), and Cr (31.69±15.71). Our results revealed that there was a negative correlation amongst all the determined biological indices and heavy metal contents in the sediment, demonstrating the negative impact of these metals on macrobenthic communities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Benthic community
  • heavy metals
  • Sediment
  • Gorgan bay