تعیین میزان جذابیت گیاهان مرتعی تیره Asteraceae مورد استفاده زنبورعسل در مراتع حاشیه روستای حیدرآباد شبستر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه کشاورزی و منابع طبیعی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی ، شبستر، ایران

2 بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی. رشت. ایران

10.22034/aej.2021.138686

چکیده

مراتع حاشیه حیدرآباد از مراتع جلگه‌ای شهرستان شبستر بوده که نقش مهمی در تأمین گرده و شهد مورد نیاز زنبوران عسل در طول تابستان دارد. این تحقیق در مراتع حاشیه روستای حیدرآباد واقع در 30 کیلومتری شهر شبستر واقع در استان آذربایجان شرقی انجام گردید. جهت بررسی دوره گل‌دهی تعداد 21 از گونه تیره Asteraceae که در این مراتع رویش داشته، و در ارتفاع 1500 متر  از سطح داریا مستقر هستند با فاصله 50 متر نسبت به هم اقدام به نشانه گذاری 10 پایه از هریک از گونه‌ها در هر پنج روز در پلات نیم مترمربعی از سال 1396 تا 1398 انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفتند. محاسبات آماری در این تحقیق توسط نرم افزار SPSS انجام گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که از نظر رویشی Onopordon acanthium، Sonchus oleraceus، Echinops robustus، Picnomon acarna ،Lactuca serriola دارای سریع ترین زمان آغاز رویش تا 5 فروردین ماه و Cirsium vulgare دارای دیرترین زمان آغاز رویش در 30 فروردین ماه در منطقه مورد مطالعه بودند و نیز گونه‌های Anthemis psedocotula، Onopordon acanthium، Sonchus oleraceus، Echinops robustus، Picnomon acarna ، Achillea wilhelmsii دارای سریع ترین زمان گل‌دهی حداکثر تا 10 اردیبهشت ماه می‌باشند. در بین گیاهان مورد مطالعه Achillea wilhelmsii ، Anthemis hyalina دارای سریع ترین زمان رسیدن به اوج گل‌دهی (اوایل خرداد) می‌باشند و نیز گیاهان Taraxacum syriacum، Cirsium vulgare  ، Gundelia tourtnefortii ،Cirsium congestum  دارای دوره گل‌دهی در فصل تابستان به ویژه مرداد و شهرویر ماه می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


  1. Azimi, M.; Farah Pour, M. and Heshmati, G., 2009. Prediction of vegetation stages and growth rate of Artemisia sieberi in steppe rangelands using daytime temperatures - soil growth and soil moisture. Rangeland and watershed management. Vol. 64, No. 4, pp: 423-435.
  2. Bibalani, GH. and Taheri E., 2012. Investigation on flowering period of Asteraceae members in the Shanjan region Shabestar district، Northwest Iran (usage for honeybees). Journal of Medicinal Plants Research. Vol. 6, No. 4, pp: 601-608.
  3. Ehsani, A., 2013. Comparison of phenology of Artemisia sieberi in different steppe regions of Iran.  Iranian Journal of Range and Desert Research. Vol. 19, No. 4, pp: 737-747.
  4. Ghaemi, M.; Piri Sahragard, H.; Yeganeh, H. and Kazemi HasanAbadi, R., 2013. Phenological study of Atriplex verrucifera M. Bieb. In different years in the rangelands of West Azerbaijan. Journal of Plant Research (Iranian Journal of Biology). Vol. 28, No. 1, pp: 153-163.
  5. Habibi Bibalani, GH., 2020. Study of the Effects of Shanjan Rangelands Access and Recreation Road on Number of Flowers of Helichrysum oligocephalum, Helichrysum rubicundum and Helichrysum araxinum from Compositea plants (To prepare the bee grazing calendar of the region). Journal of Animal Environment. In press.
  6. Hosseini, S. and Ehsani, A., 2017. Phenology study of the most important range plants Saraliabad-e-Gorgan. Iranian Journal of Range and Desert Research. Vol. 24, No. 3, pp: 635-645.
  7. Joudi, L. and Bibalani, GH., 2010. Exploration of medicinal species of Fabaceae، Lamiaceae and Asteraceae families in Ilkhji region، Eastern Azerbaijan Province (Northwestern Iran). Journal of Medicinal Plants Research. Vol. 4, No. 11, pp: 1081-1084.
  8. Karimi, A.; Nazarian, H.; Jafari, E. and Hatami, A., 2016. Identification and determine the distribution of plants used by bees in Galehdar watershed (Fars province). Lournal of Natural Ecosystems of Iran. Vol. 7, No. 3, pp: 13-27.
  9. Kheradmand, G.; Ariapour, A. and Mehrabi, H., 2020. Evaluation of Honey Bee Husbandry Suitability in Sarab Sefid Borujerd by Geographical Information System. Journal of Range and Watershed Management. Vol. 73, No. 1, pp: 75-88. 
  10. Khosravi Mashizi, A.; Sherafatmand, M. and Jahantab, E., 2020. Evaluation of roadsides potentials as habitat for attractive honey bee plants in semi-arid ecosystems of Sarbijan, Kerman province. Journal of rangeland. Vol. 14, No. 2, pp: 338-352.
  11. Mirhaji, T. and Sanadgol, A., 2006. Study the Growth degree days requirement for phenological stages of important Range species in Homand. Iranian Journal of Range and Desert Research. Vol. 13, No. 3, pp: 212-221.
  12. Sabaghi, S.; Nazarian, H.; Tahmasebei, G. and Akbarzadeh, M., 2013. Identification of plants used by bees and determining their attractiveness in the northern region of Damavand city. Pajohesh va sazandegi. Vol. 17, No. 4, pp: 6-18.
  13. Sadeghian, S.; Tayebi Khorami, M. and Habibiyan, S., 2014. Phenological study of four rangeland species in Dehbid Fars. Iranian Natural Resources. Vol. 57, No. 2, pp: 367-376.
  14. Salehi, M.; Arzani, H.; Tavili, A. and Ghorbani, M., 2017. Investigation of Rangeland potential for Apiculture by using Analytical Hierarchy Process (AHP) Technique. Journal of Range and Watershed Management. Vol. 70, No. 3, pp: 711-722. 
  15. Nemati, Z.; Ghanbari, S.; Sheidai Karkaj, E. and Sabzi Nojedeh, M., 2019. Assessment of potential and prioritization of vegetation types of Tabriz County in terms of richness for beekeeping purposes. Journal of Animal Environment. Vol. 11, No. 2, pp: 329-338.