بررسی فراوانی و ساختار فیتوپلانکتون در دریاچه چیتگر طی سال های 98-1396 و مقایسه آن با مطالعات پیشین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

پژوهشکده آبزی پروری آب های داخلی، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرانزلی، ایران

10.22034/aej.2021.139001

چکیده

این مطالعه برای تغییرات جامعه فیتوپلانکتون بین سال های 98-1396 و مقایسه آن با بررسی های پیشین در دریاچه چیتگر انجام گردید. براساس مشخصات دریاچه نمونه ها از 5 ایستگاه در پیکره آبی جمع آوری گردیدند. در این مطالعه 37 جنس فیتوپلانکتونی شامل دیاتوم ها Bacillariophyta (12 جنس)، جلبک های سبز Chlorophyta  (10 جنس)، جلبک سبز- آبی Cyanophyta (8 جنس)، جلبک دو تاژکدار Dinoflagellata (3 جنس)، جلبک طلایی - قهوه ای  Chrysophyta (1 جنس) و جلبک سبز- طلایی Euglenophyta (3 جنس) شناسائی گردیدند. یافته ها نشان داد، دیاتوم ها با میانگین فراوانی  7900000±8700000 سلول در لیتر غالب فیتوپلانکتون (64 درصد فراوانی) دریاچه چیتگر بوده است. فراوانی سالانه فیتوپلانکتون 13400000 سلول در لیتر  با بیش ترین میزان در اسفند 96 (8500000 ±23000000 سلول در لیتر) بود، یافته ها نشان داد، فراوانی فیتوپلانکتون دریاچه روند افزایشی را داشته به طوری که میزان کلروفیل آ، 0/5 میکروگرم در لیتر در این مطالعه ثبت شد که در مقایسه با  سال 93-92 به میزان 5 برابر افزایش تراکم فیتوپلانکتون داشته است. جنس های Phacus ،Trachelomonas و Euglena از شاخه اگلنافیتا برای اولین بار در دریاچه مشاهده شدند، حضور شاخه اگلنافیتا بیانگر افزایش روند آلودگی دریاچه است. بعد از رها سازی کپور نقره ای در دریاچه کاهش فراوانی و تنوع گونه ای جلبک سبز- آبی در سال 98 مشاهده شد. به طوری که فراوانی Oscillatoria آن از 800000  سلول در لیتر در شهریور 97 به 200000 سلول در لیتر در خرداد 98 رسید. کاهش در فراوانی سیانوفیتا باعث جلوگیری از بوی نامطبوع و ممانعت افزایش حشرات در محیط اطراف دریاچه، جلوگیری از مرگ و میر آبزیان و افزایش گردشگران را در پی داشت. 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Abundance and structure of phytoplankton in Lake Chitgar during 2017-19 and comparison with previous studies

نویسندگان [English]

  • Siamak Bagheri
  • Marzieh Makaremi
  • sepideh khatib Hagigi
  • Fariba Madadi
  • Mohammad Reza Talakesh
Inland Waters Aquaculture Research Center, Iranian Fisheries Sciences Research Institute, Agricultural Research Education and Extension Organization (AREEO), Bandar Anzali, Iran
چکیده [English]

This study focused on phytoplankton structure and compared with previously study at the 5 stations between 2017 and 2019 in the Chitgar Lake. This study identified 37 phytoplankton taxa comprised of Diatoms (12 genus), Chlorophyta (10 genus), Cyanophyta (8 genus), dinoflagellates (3 genus), chrysophytes (1 genus) and Euglenophyta (3 genus) in the lake. The finding showed, the Diatom abundance dominate (average of 8700000 ± 7900000 cells.l-1) in the lake. The annual average phytoplankton abundance was calculated as 13400000, with the maximum value recorded in March 2018 (23000000 ± 8500000 cell. l-1). The results showed that the abundance of phytoplankton increased (more than 5-fold). Chlorophyll a, 0.5 μg / L was recorded in this study, which was 5 times more than in 2013-14. Phacus, Trachelomonas and Euglena genera from Euglenophyta phylum were first observed in lake, the presence of Euglenophyta indicating increased lake contamination trend. The abundance and species diversity of green-blue algae decreased after release of silver carp in the lake in June 2019. The abundance of Oscillatoria increased from 800,000 cell. l-1 in September 2018 to 200,000 cell. l-1 in June 2019. The decrease in cyanophyta abundance has prevented the unpleasant odor and prevented the increase of insects in the environment around the lake, preventing aquatic mortality and increasing trend of tourists.

کلیدواژه‌ها [English]

  • phytoplankton
  • Cyanophyta
  • Abundance
  • Silver carp
  • Chitgar Lake
  1. باقری، س.، 1385. مطالعه لیمنولوژیک دریاچه دشت مغان. اداره کل شیلات استان اردبیل، پژوهشکده آبزی ­پروری آب ­های داخلی. موسسه علوم شیلاتی کشور. 67 صفحه.
  2. باقری، س.، 1394. بررسی اکولوژیک دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر). پژوهشکده آبزی­ پروری آب ­های داخلی. موسسه علوم شیلاتی کشور. 156 صفحه.
  3. باقری، س.؛ سبک­ آرا، ج.؛ یوسف­ زاد، ا. و زحمتکش، ی.،  الف1395. مطالعه اکولوژیک جوامع زئوپلانکتون دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر-تهران) و اولین گزارش از ژله ماهی آب شیرین (Craspedacusta) در ایران. مجله علمی شیلات ایران. سال 25، شماره 5، صفحات 113 تا 128.
  4. باقری، س.؛ عباسی، ک.؛ مرادی، م.؛ میرزاجانی، ع. و رامین، م.، ب 1395. مطالعه تنوع گونه ­ای و فراوانی ماهیان دریاچه شهدای خلیج فارس، چیتگر-تهران. مجله علمی شیلات ایران. سال 25، شماره 3، صفحات 15 تا 25.
  5. باقری، س. و مکارمی، م.، 1396. ارزیابی اکولوژیک جوامع فیتوپلانکتون در دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر-تهران) طی سال­  های ۹۳-۹۲. مجله علمی شیلات ایران. سال 26، شماره 1، صفحات ۱۹۱ تا ۲۰۲.
  6. باقری، س.؛ عباسی، ک.؛ مرادی، م. و میرزاجانی، ع.، 1398. ارزیابی اثرات ماهیان شکارچی رهاسازی شده در دریاچه چیتگر بر ماهیان تیزکولی و کاراس. پژوهشکده آبزی پروری آب ­های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 55 صفحه.
  7. خداپرست، ح.، 1386. طرح جامع شیلاتی و پتانسیل ماهی دار کردن دریاچه شورابیل. اداره کل شیلات استان اردبیل، پژوهشکده آبزی پروری آب های داخلی. 133 صفحه.
  8. روحی، ج.د.، 1389. مطالعه دریاچه­ های سد خاکی اردلان و الخلج استان آذربایجان ­شرقی به­ منظور آبزی ­پروری. پژوهشکده آبزی­  پروری آب­ های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 70 صفحه.
  9. ریاحی، ح.، 1381. جلبک­ شناسی. چاپ دانشگاه الزهرا. 254 صفحه.
  10. سبک ­آرا، ج. و مکارمی، م.، 1392 . پراکنش و فراوانی پلانکتونی و نقش آن­ ها در پرورش ماهی در دریاچه سد ارس. مجله توسعه آبزی پروری. سال 7، شماره 2، صفحات 41 تا 59.
  11. سبک ­آرا، ج. و مکارمی، م.، 1381. گزارش پلانکتون طرح جامع شیلاتی دریاچه سد حسنلو. پژوهشکده آبزی­ پروری آب­ های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. صفحات 22 تا 25.
  12. سبک ­آرا، ج. و مکارمی، م.، 1382. بررسی تراکم و پراکنش پلانکتونی در دریاچه سد ماکو. مجله علمی شیلات ایران. سال 12، شماره 2، صفحات 29 تا 46.
  13. سبک ­آرا، ج. و مکارمی، م.، 1383. پراکنش و فراوانی پلانکتون ­ها و نقش آن­ ها در تالاب انزلی طی سال­ های 1376 تا 1379. مجله علمی شیلات ایران. سال 13، شماره 3، صفحات 87 تا 118.
  14. صفائی، س.، 1376. گزارش نهایی مطالعات جامع ارس. شرکت سهامی شیلات ایران . معاونت تکثیر و پرورش آبزیان. مرکز تحقیقات ماهیان استخوانی دریای خزر . 140 صفحه.
  15. عابدینی، ع.،1392. بررسی لیمنولوژیکی مقدماتی دریاچه پشت سد ارسباران در آذربایجان­ شرقی با هدف توسعه آبزی­ پروری. پژوهشکده آبزی­ پروری آب­ های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 63 صفحه.
  16. عبدالملکی، ش.، 1380. بررسی جامع شیلاتی دریاچه­ های ماکو و مهاباد. پژوهشکده آبزی ­پروری آب ­های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 109 صفحه.
  17. میرزاجانی، ع.، 1388. بررسی لیمنولوژی دریاچه سد تهم استان زنجان. سازمان جهادکشاورزی استان زنجان. مدیریت شیلات استان زنجان. پژوهشکده آبزی­ پروری آب­ های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 69 صفحه.
  18. میرزاجانی، ع.، بررسی لیمنولوژی دریاچه شویر و میرزاخانلو استان زنجان. سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان. مدیریت شیلات استان زنجان. پژوهشکده آبزی­ پروری آب ­های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 80 صفحه.
  19. یوسف­زاد، ا.، 1391. مطالعات منابع آبی قلعه ­چای در استان آذربایجان­ شرقی. پژوهشکده آبزی­ پروری آب ­های داخلی، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 104 صفحه.
  20.  APHA. 2005. Standard method for the examination of water and wastewater. Washigton, DC, USA. 1265 p.
  21. Bagheri, S.; Mashhor, M.; Makaremi, M.; Mirzajani, A.; Babaei, H.; Negarestan, H. and Wan-Maznah, W.O., 2010. Distribution and composition of phytoplankton in the south-western Caspian Sea during 2001-2002, a comparison with previous surveys. World Journal of Fish and Marine Sciences. Vol. 2, pp: 416-426.
  22. Bagheri, S.; Mansor, M.; Makaremi, M.; Sabkara, J.; Wan-Maznah, W.O.; Mirzajani, A.; Khodaparast, S.H.; Ghandi, A. and Khalilpour, A., 2011. Fluctuations of phytoplankton community in the coastal waters of Caspian Sea in 2006. American Journal of Applied Sciences. Vol. 8, pp: 1328-1336. doi:10.3844/ajassp.
  23. Bagheri, S., 2012. Ecological assessment of plankton and effect of alien species in the south-western Caspian Sea. PhD thesis. Universiti Sains Malaysia, Penang, Malaysia.
  24. Bagheri, S.; Mansor, M.; Turkoglu, M.; Makaremi, M.; Wan Omar, W.O. and Negarestan, H., 2012a. Phytoplankton species composition and abundance in the southwestern Caspian Sea. Ekoloji. Vol. 21, pp: 32-43. doi: 10.5053/ekoloji.2012.834
  25. Bagheri, S.; Niermann, U.; Sabkara, J.; Mirzajani, A. and Babaei, H., 2012b. State of Mnemiopsis leidyi (Ctenophora: Lobata) and mesozooplankton in Iranian waters of the Caspian Sea during 2008 in comparison with previous surveys. Iranian Journal of Fisheries Sciences. Vol. 11, pp: 732-754.
  26. Bagheri, S.; Mansor, M.; Turkoglu, M.; Wan Maznah, W.O. and Babaei, H., 2013. Temporal distribution of phytoplankton in the southwestern Caspian Sea during 2009-2010: A comparison with previous surveys. Journal of the Marine Biological Association of the United Kingdom. Vol. 92, pp: 1243-1255.
  27. Bertoni, R., 2011. Limnology of rivers and lakes. Institute of Ecosystem Study, ISE-CNR, Verbania, Italy, UNESCO-EOLSS. 68 p.
  28. Boney, A.D., 1989. Edward annoid. British Library Cataloguing Publication data. 118 p.
  29. Boyd, P.W., 2007. Mesoscale iron enrichment experiments 1993-2005: Synthesis and future directions. Science. Vol. 315, pp: 612-617. doi: 10.1126/science.1131669
  30. Kideys, A.E.; Soydemir, N.; Eker, E.; Vladymyrov, ; Soloviev, D. and Melin, F., 2005. Phytoplankton distribution in the Caspian Sea during March 2001. Hydrobiologia. Vol. 543, pp: 159-168. doi: 10.1007/s10750-004-6953-x
  31. Li, S. and Mathias, J., 1994. Freshwater Fish Culture in China: Principles and Practice, Volume 28, 1st Edition, U.S, Elsevier Science. 445 p. ISBN: 9780444888822.
  32. Menezes, R.F.; Attayde, J.L. and Vasconcelos, F.R., 2010. Effects of omnivorous filter-feeding fish and nutrient enrichment on the plankton community and water transparency of a tropical reservoir. Freshwater Biology. Vol. 55, pp: 767-779.
  33. Newell, G.E. and Newell, R.C., 1977. Marine plankton a practical guide. 5th Edn., Hutchinson, London. 244 p.
  34. Palmer, C.M., 1977. Algae and Water Pollution. Municipal Environmental Research Laboratory Office of Research and Development, USEPA   EPA/600/9-77-036.
  35. Resende, P.; Azeiteiro, U.M.; Goncalves, F. and Pereira, M.J., 2007. Distribution and ecological preferences of diatoms and dinoflagellata in the west Iberian coastal zone (North Portugal). Acta Oecologica. Vol. 32, pp: 224-235. doi.org/10.1016/j.actao.2007.05.004
  36. Richardson, A.J., 2008. In hot water: zooplankton and climate change ICES J. Marine Science. Vol. 65, pp:
    279-295. doi: org/10.1093/icesjms/fsn028.
  37. Sourina, A., 1978. Phytoplankton manual, United nations educational, Scientific and Culture Organization. Paris. 337 p.
  38. Thorp, J.H. and Covich, A.P., 2001. Ecology and classification of North American Freshwater Invertebrates, Second Edition-Academic Press. 1056 p.
  39. Torres, S.G.; Silva, S.H.; Rangel, M.L. and Attayde, L.J., 2015. Cyanobacteria are controlled by omnivorous filter-feeding fish (Nile tilapia) in a tropical eutrophic reservoir. Hydrobiologia. Vol. 16, pp: 1-15.
  40. Turkoglu, M., 2008. Synchronous blooms of the coccolithophore Emiliania huxleyi (Lohmann) Hay & Mohler and three dinoflagellata in the Dardanelles (Turkish Straits System). Journal of the Marine Biological Association of the United Kingdom. Vol. 88, pp: 433-441.
  41. Winder, M.; Reuter, J.E. and Schladow, S.G., 2009. Lake warming favours small-sized planktonic diatom species. Proceedings of the Royal Society. Vol. 276, pp: 427-435. doi: 1098/rspb.2008.1200.