شناسایی مناطق داغ تلفات جاده‌ای گوشتخواران و اولویت بندی آن‌ها‌ در استان خراسان رضوی

نوع مقاله : تنوع زیستی

نویسندگان

1 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه فردوسی

2 گروه آموزشی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران

4 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد

10.22034/aej.2021.265505.2444

چکیده

جاده‌ها تاثیرات مخرب و قابل توجهی بر زیستگاه‌های طبیعی و حیات وحش در سراسر جهان دارند که این امر نشان دهنده این است که جاده‌ها یکی از عوامل اصلی کاهش تنوع زیستی در جهان هستند. توسعه شبکه‌ جاده‌ای در استان خراسان رضوی در درون و ورای مناطق حفاظت شده آن منجر به افزایش نرخ تلفات جاده‌ای به خصوص تلفات جاده‌ای گونه‌های گوشتخوارشده است. اهدف پژوهش حاضر تعیین محدوده‌های داغ تصادفات جاده‌ای گوشتخواران در مناطق تحت حفاظت استان خراسان رضوی، بررسی الگوی زمانی تلفات جاده‌ای گوشتخواران و همچنین اولویت بندی مناطق داغ تلفات است. به همین منظور تلفات جاده‌ای گوشتخواران در این استان بین سال‌های 1390 تا 1399 مورد بررسی قرار گرفت. در طول دوره مطالعه در مجموع 199 گوشتخوار مربوط به 11 گونه جانوری متعلق به خانواده سگ سانان، خانواده کفتارها، خانواده راسو‌ها و خانواده گربه سانان در اثر برخورد با وسایل نقلیه تلف شده‌اند. بیشترین تعداد تلفات در این مطالعه به ترتیب مربوط به روباه معمولی (8/25%)، شغال (7/20%)، گرگ (15/14%)، کفتار (6/13%) و گربه وحشی (1/10%) بود که در مجموع 167 مورد از تصادفات ثبت شده (34/84%) را شامل می‌شد. نتایج این مطالعه نشان داد که بیشتر تلفات جاده‌ای برای تمامی گونه‌ها به ترتیب در فصل‌های پاییز، زمستان، تابستان و بهار رخ داده است. در مجموع 8 محدوده داغ تلفات جاده‌ای در این استان شناسایی شد که بیشتر در شمال، مرکز و غرب این استان واقع شده-اند. اولویت بندی انجام شده می‌تواند در جهت اجرای قوانین و اهداف حفاظتی و مدیریتی مورد استفاده قرار بگیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying hot spots of carnivorous road collisions prioritizing them in Khorasan Razavi province

نویسندگان [English]

  • ali mahdavi 1
  • Fatemeh Tabatabaei yazdi 2
  • Alireza Mohammadi 3
  • Ali Khani 4
1 Department of Environment, Faculty of Natural Resources and Environment, Ferdowsi University
2 Department of Environmental Science Faculty of Natural Resources and Environment, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.
3 Department of Environment Sciences and Engineering, Faculty of Natural Resources, University of Jiroft, Jiroft, Iran.
4 Department of Biology, Faculty of Science, Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

Throughout the world, roads have a significant devastating impact on natural habitats wildlife, indicating that roads serve as one of the major factors contributing to global biodiversity loss. Expansion of road networks in Khorasan Razavi Province, within and around protected areas, has led to an increase in road casualties, especially carnivores’ road mortalities. The present study aimed to delineate the hotspots of carnivores’ vehicle collisions on the roads located inside and around of the protected areas , investigate the time patterns for the carnivores’ road casualties, and prioritize hotspots of road casualties in the Khorasan Razavi Province. For this purpose, road casualties of carnivores in this province were evaluated between 2011 to 2020. The results showed that a total of 199 carnivores belonging to 11 species of the Canidae, Hyaenidae, Mustelidae and Felidae have died due to vehicle collisions during our study period. The highest numbers of mortalities, in this study, were recorded for the common fox (25.8%), golden jackal (20.7%), grey wolf (14.15%), hyena (13.6%), and wildcat (10.1%), respectively, making a total of 167 cases of recorded collisions (84.34%). The results of this study showed that the majority of road mortalities for these species occurred during autumn, winter, summer, and spring, respectively. Our results also revealed a total of eight hotspots of road mortalities in this province that are mainly situated across the northern, central, and western parts of this province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Road vehicle collisions
  • protected areas
  • Wildlife management
  • Biodiversity
  • Kernel density