تداخل اثر سیستم هیستامینرژیک و عصاره آبی زرشک بر درد ناشی از فرمالین در موش های صحرایی نر

نوع مقاله: فیزیولوژی (جانوری)

نویسندگان

1 بخش فیزیولوژی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مغان، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مغان، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

چکیده

میوه زرشک (Berberis vulgaris L.) در طب سنتی ایران به­ عنوان یک ماده تسکین دهنده درد معرفی شده است. این پژوهش با هدف بررسی  تداخل اثر سیستم هیستامینرژیک و عصارة آبی گیاه زرشک بر درد ناشیازفرمالیندر موش‌هایصحرایی انجام شد. تعداد 48 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار با وزن 250-220 گرم و در گروه‌های 6 تایی شامل: گروه شاهد (سالین نرمال+ تزریق کف‌پایی فرمالین 1%)، 3 گروه تیمار با عصاره آبی زرشک (75، 150 و 300 میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن)، گروه تیمار با پیریلامین، آنتاگونیست H1 هیستامینی، (10 میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن) به‌تنهایی، گروه پیش تیمار با پیریلامین (10 میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن) + عصاره آبی زرشک (300 میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن)، گروه تیمار با فاموتیدین، آنتاگونیست H2 هیستامینی (20میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن) به‌تنهایی، گروه پیش تیمار با فاموتیدین (20میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن) + عصاره آبی زرشک (300 میلی‌گرم به کیلوگرم وزن بدن) استفاده شدند. برای ارزیابی درد از آزمون فرمالین و برای تجزیه ‌و تحلیل داده‌ها از آنالیز واریانس یک‌طرفه و سپس آزمون تکمیلی دانکن استفاده شد. تزریق داخل صفاقی عصاره آبی زرشک موجب کاهش معنی‌دار (0/05>p) پاسخ درد در مرحله دوم درد فرمالینی گردید. پیش تزریق پیریلامین و فاموتیدین و سپس عصاره آبی زرشک موجب تقویت پاسخ ضد دردی عصاره آبی زرشک در مرحله دوم درد فرمالینی گردید (0/05>p). نتایج نشان داد کهعصاره آبی زرشک احتمالاً با تقویت قدرت کاهش دهندگیدرد توسط آنتاگونیست­ هایهیستامینی به ­ویژه آنتاگونیست گیرنده H1، اثرات ضد دردی خود را اعمال نموده است.

کلیدواژه‌ها


  1. اربابیان، ص.؛ ایزدی، ح.ر.؛ قشونی، ح.؛ شمس، ج.؛ زردوز، ح.؛ کمالی ­نژاد، م.؛ صحرایی، ه. و نوروززاده، ع.، 1388. تأثیر عصاره آبی گیاه زعفران (Crocus Sativus) بر درد مزمن ناشی از آزمون فرمالین در موش ­های کوچک آزمایشگاهی ماده. مجله پزشکی کوثر. دوره 14، شماره 1، صفحات 11 تا 18.
  2. اژدری ­زرمهری، ح.؛ ارمی، ا.؛ قاسمی، ا. و دادی ­سلمانی، م.، 1391. استرس مزمن ناهماهنگ ترتیبی رفتارهای دردی ناشی از آزمون فرمالین را در موش صحرایی نر افزایش می ­دهد. انجمن فیزیولوژی و فارماکولوژی ایران. دوره 16، شماره 4، صفحات 372 تا 379.
  3. ایمانی، ف.، 1392. فصلنامه علمی و پژوهشی بی­ هوشی و درد. دوره 3، شماره3، صفحات 133 تا 134.
  4. بهوندی، ف.، 1395. بررسی اثر ضددرد آلوپاتادین در موش صحرایی با روش آزمون فرمالین. پایان­ نامه دکتری عمومی رشته داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور، اهواز.
  5. تمتاجی، ا.ر.؛ طلائی، ع.؛ تخت ­فیروزه، م.؛ حمیدی، غ. و تقی زاده، م.، 1393. بررسی اثر ضد دردی عصاره آبی میوه سنجد در موش ­های صحرایی. دو ماه نامه علمی-پژوهشی فیض. دوره 18، شماره 4، صفحات 308 تا 316.
  6. تمدن ­فرد، ا. و عرفان ­پرست، ا.، 1388. اثر تزریق داخل صفاقی ویتامین C بر درد و خیز ناشی از فرمالین و هیستامین در  موش­ های صحرایی. مجله دامپزشکی ایران. دوره 5، شماره 1، صفحات 15 تا 24.
  7. تمدن ­فرد، ا.؛ عظیم ­پوران، ا. و بهجت، ب.، 1383. تاثیر مرکزی هیستامین بر درد فرمالینی در خرگوش: نقش سیستم اپیوئیدی، مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران. دوره 61، شماره 1، صفحات 83 تا 90.
  8. تمدن ­فرد، ا. و مجتهدین، ع.، 1383. اثر تزریق داخل صفاقی سایمتیدین بر پاسخ درد ناشی از فرمالین در موش­ های سوری. مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، دوره 59، شماره 4، صفحات 373 تا 378.
  9. تمدن­ فرد، ا. و مجتهدین، ع.، 1384. مطالعه اثر کلرفنیرآمین داخل صفاقی بر پاسخ درد ناشی از فرمالین و ارتباط آن با سیستم اپیوئیدی در موش ­های سوری. مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، دوره 60، شماره 4، صفحات 363 تا 368.
  10. خیاط ­نوری، م.ه.؛ محمودی، ج. و حسینچی ­قره­ آقاجی، م.، 1388. اثر وراپامیل، نیفدپین و دیلتیازم بر پاسخ درد ناشی از فرمالین در موش سوری. مجله دامپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، دوره 3، شماره 3، صفحات 555 تا 612..
  11. روغنی، م.؛ بلوچ ­نژاد­مجرد، ت. و امیری، خ.، 1389. بررسی اثر ضد دردی تجویز دراز مدت فلاونوئید هسپرتین در موش صحرایی دیابتی: شواهد رفتاری. مجله علوم پزشکی مدرس. دوره 13، شماره 2، صفحات 11 تا 21.
  12. طاهریانفرد، م.؛ گودرزی، ص. و فاضلی، م.، 1388. بررسی اثر تزریق داخل بطن مغزی موسیمول و پیکروتوسین بر شدت درد در طی سیکل استروس. مجله دامپزشکی ایران، دوره 5، شماره 2، صفحات 40 تا 49.
  13. فرزین، د.؛ اصغری، ل. و نوروزی، م.، 1379. اثر آگونیست ­ها و آنتاگونیست­ های مختلف گیرنده هیستامینی بر آستانه درد ایجاد شده با صفحه داغ و Writhing شکمی در موش­ ها. مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران. جلد ۱۰، شماره ۲۸، صفحات 40 تا 54.
  14. قوجق، د. و صفری، ی.، 1381. یک روش ساده برای اندازه‌گیری هیستامین و فعالیت آنزیم هیستسدین دکربوکسیلاز در مغز موش آزمایشگاهی، مجله‌ دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی همدان. سال 9، شماره‌ 2، شماره‌ مسلسل 24، صفحات 29 تا 34.
  15. گایتون، آرتورسی.، 2016. فیزیولوژی پزشکی گایتون/هال. ترجمه‌ ابوالفضل ارجمند، 1394، چاپ اول، تهران: نشر بشری. جلد 2، صفحات 741 تا 808.
  16. مجتهدین، ع.، 1395. بررسی اثرات محیطی اسانس لیموترش (Citrus limon) بر درد پیکری در رت­ های نر نژاد ویستار: نقش سیستم هیستامینرژیک. مجله دانشگاه علوم پزشکی فسا. سال 6، شماره 3، صفحات 399 تا 408.
  17. مقدم ­نیا، ع.ا.؛ حسینی ­مطلق، ل. و جندقی­ جعفری، م.، 1383. بررسی اثرات ضد دردی پی پرین با استفاده از Hote-Plate و تست فرمالین در موش. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان. سال 6، شماره 13، صفحات 8 تا 16.
  18. نصری، س.، 1391. مروری بر کاربرد ضد دردی گیاهان دارویی در ایران. مجله طب سنتی اسلام و ایران. سال 3، شماره 3، صفحات 293 تا 310.
    1. Abd El-Wahab, A.E.; Ghareeb, D.A.; Sarhan, E.E. and Abu-Serie, M.M., 2013. In vitro biological assessment of Berberis vulgaris and its active constituent, berberine: antioxidants, anti-acetyl cholinesterase, anti-diabetic and anticancer effects. BMC Complement Altern Med. Vol. 13, pp: 218-229.
    2. Amresh, G.; Reddy, G.D.; Rao, C. and Singh, P.N., 2007. Evaluation of anti-inflammatory activity of Cissampelos pareira root in rats. J Ethnopharmacol. Vol. 110, pp: 526-531.
    3. Arayne, M.S.; Sultana, N. and Bahadur, S., 2007. The berberis story: Berberis vulgaris in therapeutics. Pakistan journal of pharmaceutical sciences. Vol. 20, No. 1, pp: 83-92.
    4. Ashmavi, H.A.; Chambergo, F.S.; Araujo palmeira, C.C. and Paula posso, I.D., 2003. The effect of pyrilamine and cimetidine on mRNA C-fos expression and nociceptive flinching behavior in rats. Anesth Analg. Vol. 97, No. 2, pp: 541-546.
    5. Changizi-Ashtiyani, S.; Najafi, H.; Jalalvandi, S. and Hosseinei, F., 2013. Protective effects of Rosa canina fruit extracts on renal disturbances induced by reperfusion injury in rats. IJKD. Vol. 7, pp: 290-298.
    6. Eshraghi, A.; Movahedian Ataar, A.; Asgari, S. and Naderi, G.A., 2011. Antioxidant effect of ziziphus vulgaris, portulacaoleracea, Berberis integerima and gundeliatourne fortti on lipid peroxidation, hb glycosylation and red blood cell hemolysis. JMP. Vol. 10, pp: 80-88.
    7. Fukuda, K.; Hibiya, Y. and Mutoh, M., 1999. Inhibition of activator protein 1 activity by berberine in human hepatoma cells. Planta Med. Vol. 65, pp :381-383.
    8. Hamzeh-ghooshchi, N.; Tamaddonfard, E. and Farshid, A.A., 2015. Effect of microinjection of histamine into the anterior cingulate cortex on pain-related behaviors induced by formalin in rats. Pharmacological reports. Vol. 67, No. 3,  pp: 593-599.
    9. Hojsted, J. and Sjogren, P., 2007. Addiction to opioids in chronic pain patient: A literature review. Eur J Pain. Vol. 11, No. 5, pp: 490-518.
    10. Khosrokhavar, R.; Ahmadiani, A. and Shamsa, F., 2010. Antihistaminic and Anticholinergic Activity of Methanolic Extract of Barberry Fruit (Berberis vulgaris) in the Guinea  Pig Ileum. Journal of Medicinal Plants. Vol. 9, No. 35, pp: 99-105.
    11. Kiasalari, Z.; Khalili, M. and Ahmadi, P., 2011. Effect of alcoholic extract of Berberis Vulgaris fruit on acute and chronic inflammation in male rats. JBMUS. Vol. 3, No. 13, pp: 28-35.
    12. Kupelia, E.; Kos arb, M.; Yes iladaa, E.; Husnu, K. and Bas erb, C., 2002. A comparative study on the anti-inflammatory, antinociceptive and antipyretic effects of isoquinoline alkaloids from the roots of Turkish Berberis species. Life Sciences. Vol. 72, pp: 645-657.
    13. Mirazi, N. and Hosseini, A., 2013. Evaluation of Antinociceptive Activity of Berberis Vulgaris L. Fruit’s Hydroethanolic Extract in Male Mice. Iranian Journal of Pharmaceutical Sciences. Vol. 9, No. 4, pp: 13- 20.
    14. Mohebali, S.H.; Nasri, S.; Kamalinejhad, M. and Noori, A., 2011. Antinociceptive & anti-inflammatory effects of Berberis vulgaris L. root's hydroalcoholic extract and determination of it’s possible antinociceptive mechanism in male mice. Journal of Paramedical Sciences. Vol. 2, No. 4, pp: 451-461.
    15. Mojtahedin, A., Tamaddonfard, E. and Zanbouri,
      A., 2008.
      Effects of mepyramine and famotidine on the physostigmine-induced antinociception in the formalin testin rats. Pakistan Journal of Biological Sciences. Vol. 11, No. 22, pp: 2573-2578.
    16. Mojtahedin, A., 2016. Effect of cholinergic system in antinociception induced by H1 and H2 receptor antagonists on somatic pain in rats. International Journal of Medical Research & Health Sciences. Vol. 5, No. 9,  pp: 378-383.
    17. Owen, J.L.; Torroella-Kouri, M. and Iragavarapu Charyulu, V., 2008. Molecular events involved in the increased expression of matrix metalloproteinase-9 by T lymphocytes of mammary tumor-bearing mice. Int J Mol Med. Vol. 21, No. 1, pp: 125-134.
    18. Rosa, A.C. and  Fantozzi, R., 2013. Histamine in the neurogenic inflammation. Pharmacol. Vol. 170, No. 1,
      pp: 38-45.
    19. Shamsa, F.; Ahmadiani, A. and Khosrokhavar, R., 1999. Antihistaminic and anticholinergic activity of barberry fruit (Berberis vulgaris) in the guinea-pig ileum. J Ethnopharmacol. Vol. 64, pp: 161-166.
    20. Shidfar, F.; Ebrahimi, S.S.; Hosseini, S. and Heydari,
      I., 2012.
      The effects of Berberis vulgaris fruit extract on serum lipoproteins, apoB, apoA-I, homocysteine, glycemic control and total antioxidant capacity in type 2 diabetic patients. Iran J Pharm Res. Vol. 11, pp: 643-652.
    21. Souri, E.A.G.; Dehmobed-Sharifabadi, A.; Nazifi, A. and Farsam, H., 2004. Antioxidant activity of sixty plants from Iran. Iran J Pharm Res. Vol. 3, pp: 55-59.
    22. Sjogren, P.; Thomsen, A.B. and Olsen, A.K., 2000. Impaired neuropychological performance in chronic nonmalignant pain patient receiving long-term oral opioid therapy. Journal of Pain and Symptom Management. Vol. 19, No. 2, pp: 100-108.
    23. Tamaddonfard, E. and Hamzeh-Gooshchi, N., 2013. Effect of administration of histamine and itʹs  H1, H2 and H3 receptor antagonists in to the primary somatosensory cortex on inflammatory pain in rats. Iran J Basic Med Sci. Vol. 17, No. 1,  pp: 55-61.
    24. Vidal-cantu, G.C.; Jimenez-Hernandez, M.; Rocha Gonzalez, H.I.; Villalon, C.M.; Granados-Soto, V. and Munoz-Islas, E., 2016. Role of 5-HT5A and 5-HT1B/1D receptors in the antinociception produced by ergotamine and valerenic acid in the rat formalin test. European Journal of Pharmacology. Vol. 781, pp: 109-116.
    25. Zanboori, A.; Tamaddonfard, E. and Mojtahedin,
      A., 2008.
      Effect of chlorpheniramine and Ranitidine on the visceral nociception induced by Acetic Acid in rats: Role of opioids system. Pakistan Journal of biological sciences. Vol. 11, No. 20,  pp: 2428-2432.
    26. Zarei, A.; Changizi-Ashtiyani, S.; Taheri, S. and Ramezani, M., 2015. A quick overview on some aspects of endocrinological and therapeutic effects of Berberis vulgaris L. Vol. 5, No. 6, pp: 485-497.
    27. Zhou, Q.; Feng, Ch. and Ruan, Zh., 2017. Inhibitory effect of a genistein derivative on pigmentation of guinea pig skin, RSC Adv. Vol. 7, No. 13,  pp: 7914-7919.