بررسی ترکیب صید، فراوانی طولی و صید در واحد تلاش تور گوشگیر تون ماهیان در شهرستان کنارک، سیستان و بلوچستان، ایران

نوع مقاله: بوم شناسی

نویسندگان

گروه شیلات، دانشکده شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

چکیده

هدف از این مطالعه بررسی ترکیب صید، فراوانی طولی و صید در واحد تلاشتور گوشگیر تون ماهیان بود. این مطالعه در دو فصل زمستان 1394 و بهار 1395 در منطقه صیادی شهرستان کنارک واقع در استان سیستان و بلوچستان صورت پذیرفت. عملیات نمونه‌برداری با دو لنج  با طول 26 متر و عرض 7/67 متر انجام شد. درتحقیق حاضر ترکیب صید در دو فصل شامل خانواده‌‌های تون ماهیان، گیش ماهیان، گربه ماهیان، شهری ماهیان، کوتر، سرخو ماهیان، سنگسر ماهیان، حلوا سفید، شوریده ماهیان، کفزیان و سپرماهیان بود که به ترتیب 48/46، 25/01، 7/3، 3/93، 3/53، 3/37، 3/04، 2/74، 1/44 و 0/32 درصد از کل صید را به خود اختصاص داد‌ند.بیش ترین درصد وزنی صید گوشگیر در فصول زمستان و بهار متعلق به تون ماهیان (Scombridae) به ترتیب با مقادیر 30/67 و 41/42 درصد بود. هم چنین کم ترین درصد وزنی در فصل زمستان را سپرماهیان (Dasyatis bennetti) با 0/09 درصد و کم ترین درصد وزنی در فصل بهار را شهری ماهیان (Lethrinus nebulosus) با 0/11 درصد به خود اختصاص دادند. خانواده تون ‌ماهیان (Scombridae) با 4 گونه بیش ترین تعداد گونه را در فصول صید دارا بود. بیش ترین فراوانی طولی در تن ماهیان به ترتیب در ماهی شیر دامنه‌ طولی 119-105سانتی متر (40/7 %)، در ماهی هوور دامنه‌ طولی 92-84 سانتی متر (40 %) و در ماهی زرده دامنه‌ طولی 65-58 سانتی متر (38 %) بود. هم چنین بر اساس مقایسه میانگین های صید در واحد تلاشکل صید بین دو فصل زمستان و بهار تفاوت معنی داری طی دوره نمونه برداری مشاهده نشد (0/05>P).

کلیدواژه‌ها


  1. اسدی، ه. و دهقانی، ر.، 1375. اطلس ماهیان خلیج فارس و دریای عمان. موسسه تحقیقات و آموزش شیلات ایران. 186 صفحه.
  2. اشجع ­اردلان، آ.، 1378. تعیین پراکنش و بررسی بیولوژی رشد اویستر صخره ای در سواحل دریای عمان. پایان ­نامه دکتری بیولوژی دریا. دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات. 134 صفحه.
  3. پارسا، م.؛ پیغمبری، س.ی.؛ قربانی، ر. و شعبانی، م.ج.، 1393. بررسی تأثیر فاکتور ضریب آویختگی بر روی میزان صید تورهای گوشگیر مولتی فیلامنت در سواحل استان بوشهر (خلیج‌فارس). مجله بوم‌شناسی آبزیان. سال 2، شماره 4، صفحات 47 تا 57.
  4. خدادادی، ر.؛ بیات، ی.؛ گلستانی، ن. و کهفی ­زاده، ف.، 1382. تعیین ترکیب طولی و گونه‌ای تو‌رهای گوشگیر شیری دو طبقه در شهرستان دیر استان بوشهر. گزارش نهایی طرح تحقیقاتی موسسه تحقیقات شیلات ایران، پژوهشکده میگوی کشور (بوشهر). 40 صفحه.
  5. درویشی، م.؛ بهزادی، س. و سالارپور، ع.، 1382. برخی ازخصوصیات پویایی جمعیت ماهی زرده (Euthynnus affinis) درآب‌‌های محدوده استان هرمزگان (خلیج‌فارس ودریای عمان). مجله پژوهش وسازندگی. شماره 60.، صفحات 84 تا 89.
  6. درویشی، م.، 1387. پویایی شناسی و مدیریت صید ماهی شیر (Scombromorus commerson)  درآب‌‌های استان هرمزگان. مجله علمی آبزیان و شیلات. سال 1،  شماره 1، صفحات 32 تا 42.
  7. دست­باز، م.، 1390. مطالعه ترکیب کمی و تنوع گونه­ای صید با تور گوشگیر در شهرستان بندر لنگه و تعیین چشمه استاندارد پیشنهادی برای ماهی شیر (Scombromorus commerson ). پایان نامه کارشناسی ­ارشد شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. 76 صفحه.
  8. سابکزئی، ا.، 1394. بررسی صید به­ ازای واحد تلاش، ترکیب گونه ­ای و فراوانی طولی ماهی شوریده معمولی (Otolithes ruber) در تور مونوفیلامنت گوشگیر کف در منطقه پسابندر چابهار. پایان نامه کارشناسی ­ارشد شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. 54 صفحه.
  9. سازمان شیلات ایران. 1393. سالنامه آماری 1393-1392. دفتر برنامه و بودجه و گروه آمار و مطالعات توسعه شیلاتی. 64 صفحه.
  10. علی ­میرزایی، م.ر.، 1394. تاثیرات تغییرات زمانی و مکانی بر ترکیب صید تورهای گوشگیرسطحی شیری در آب­ های ساحلی استان هرمزگان، خلیج فارس. پایان ­نامه کارشناسی­ ارشد شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. 50 صفحه.
  11. معین، م.، 1391. مقایسه میزان صید به­ازای واحد تلاش، ترکیب گونه­ ای و فراوانی طولی (ماهی شیر) در دو تور گوشگیر مونوفیلامنت و مولتی فیلامنت شیری. در آب‌های بوشهر. پایان­ نامه کارشناسی ارشد شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. 47 صفحه.
  12. Abdulqader, E.A.A.; Godlard, S.; McIlwain, J. and Claereboudt, M., 2001. The GCC Spanish Mackerel Fisheries Monitoring Program. 1st International conference on fisheries, aquaculture and environment in the NW Indian Ocean, Sultan Qaboos university. Muscat.Sultanate of Oman January. pp: 49-55.
  13. Claereboudt, M.R.; McIlwain, J.L.; Al-Oufi, H.S. and Ambu-Ali, A.A., 2005. Patterns of reproduction and spawning of the kingfish (Scomberomorus commerson, Lacepede, 1800) in the coastal waters of the Sultanate of Oman. Fisheries Research. Vol. 73, pp: 273-282.
  14. Clarke, K.R., 1993. Non-parametric multivariate analyses of changes in community structure. Australian Journal of Ecology. Vol. 18, pp: 117-143.
  15. Emmanuel, B.E.; Chukwu, L.O. and Azeez, L.O., 2008. Gill net selectivity and catch rates of pelagic fish in tropical coastal lagoonal ecosystem. African Journal of Biotechnology. Vol. 7, pp: 3962-3971.
  16. Emmanuel, B.E. and Chukwu, L.O., 2010. Evaluating the selective performance of gillnets used in a tropical low brackish lagoon south western, Nigeria. Journal of American Science. Vol. 6, pp: 49-52.
  17. Fridman, A.L., 1986. Calculations for fishing gear designs. Eds. By. P.J.G. Carrothers. FAO Fishing Manual. Fishing News Books, Oxford. 241 P.
  18. Grandcourt, E.M.; Al Abdessalaam, T.Z.; Francis, F. and Al Shamsi, A.T., 2005. Population biology and assessment of the orange-spotted grouper, Epinephelus coioides (Hamilton, 1822), in the southern Persian Gulf, Fisheries Research. Vol. 74, No. 1, pp: 55-68.
  19. Ghodrati, S.M.; Taghavi motlagh, A.; Seyfabadi, S.J. and Abtahi, B., 2007. Age, Growth and Mortality Rate of the Narrow-Barred Spanish Mackerel Scomberomerus commerson (Lacepède, 1800) in Coastal Waters of Iran from Length Frequency Data. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences. Vol. 7, pp: 115-121.
  20. Guy, C.S.; Willis, D.W. and Schultz, R.D., 1996. Comparison of catch per unit effort and size structure of white crappies collected with trap nets and gill nets. North American Journal of Fisheries Management. Vol. 16, pp: 947-951.
  21. Marsia, I. and Batista, C.M., 2009. Catches of target species and bycatches of an artisanal fishery: The case study of a trammel net fishery in the Portuguese Coast. Fisheries Research. Vol. 100, pp: 167-177.
  22. Metin, C.; Lok, A. and Ilkyaz, T.A., 1998. The selectivity of gill net in different mesh size for Diplodus annularis (L. 1758) and Spicara flexuosa (Rafinesque, 1810). Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences. Vol. 15, pp: 3-4.
  23. Millner, R.S., 1985. The use of anchord gill and tangle nets in the sea fisheries of England and Wales. MAFF Directorate of fisheries Research, Lowestoft, UK, Laboratory Leaflet. 57 P.
  24. Newman, S.J.; Williams, D.M.; Mackie, M.C. and Lewis, P.D., 2012. Age-based demography and relative fisheries productivity of Spanish mackerel, Scomberomorus commerson (Lacepede, 1800) in Western Australia. Fisheries Research. Vol. 129, pp: 46-60.
  25. Pierce, R.B.; Tomcko, C.M. and Kolander, T.D., 1994. Indirect and direct estimates of gillnet size selectivity for northern pike. North American Journal of Fisheries Management. Vol. 14, pp: 170-177.
  26. Pillai, P.P.; Pillai, N.G.; Sathianandan, K.T.V. and Kesavan Elaythu, M.N.K., 1993. Fishery, Biology and Stock assessment of Scomberomorus commerson from the southwest coast of india. Expert Consultation on Indian Ocean tuna. 5th session, Mahe, Seychelles. 21 P.
  27. Siddeek, M., 1995. Review of fisheries biology of Scomberomorous and Acanthocybium species in the western Indian Ocean (FAO, Area 51. WGP).  18 P.
  28. Sturges, H., 1926. The choice of a class-interval. Journal of the American Statistical Association. Vol. 21, No.153, pp: 65-66.
  29. Taghavi, M.S.A.; Hashemi, S.A. and Kochanian, P., 2010. Population biology and assessment of Kawakawa (Euthynnus affinis) in Coastal Waters of the Persian Gulf and Sea of Oman (Hormozgan Province). Iranian Journal of Fisheries Sciences. Vol. 9, No. 2, pp: 315-326.
  30. Sparre, P. and Venema, S.C., 1998. Introduction to Tropical Fish Stock Assessment I: Manual. FAO Fish. Tech. paper, 306.1 Rev.2. Rome. 407 P.
  31. Von Brandts, A., 2005. Fish catching methods of the words. Edited by Thomas Wendt, Erdmann Dahm, Klaus Lange, Otto Gabriel, Blackwell Publishing Limited. 536 P.