تحلیل اقتصادی گوسفند مغانی در طول چرخه تولید سالانه در دو سیستم مختلف پرورشی

نوع مقاله: تنوع زیستی

نویسندگان

گروه علوم دامی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

چکیده

در این تحقیق خصوصیات تولیدی، تولیدمثلی، مدیریتی و اقتصادی حاصل از رکودگیری گله گوسفند مغانی در طول یک چرخه تولید سالانه برای شناسایی عملکرد صفات و تجزیه و تحلیل اقتصادی دو سیستم  پرورشی روستایی و عشایری در استان اردبیل مورد استفاده قرار گرفت. به ­منظور برآورد ارزش اقتصادی صفات، مدل‌هایی که توصیف کننده شرایط تولیدی و تولیدمثلی در سطح پرورش گوسفند نژاد مغانی در سیستم روستایی و عشایری باشد تشکیل و ارزش ­های اقتصادی صفات با استفاده از نرم­افزار MATLAB محاسبه گردید. اثر افزایش یک واحد تغییر در میانگین صفات بر درآمدها و هزینه‌های سیستم‌های تولید و در نتیجه ارزش اقتصادی نشان داد که در هر دو سیستم در صورت افزایش میانگین صفات نرخ زنده­ مانی میش، میزان آّبستنی، تعداد دفعات زایش در سال، وزن پشم و وزن شیر باعث افزایش درآمد و درصورت افزایش میانگین وزن جایگزین باعث افزایش هزینه و درنهایت کاهش درآمد می‌گردد. در روش پرورش عشایری و روستایی  ضرایب اقتصادی نسبی همه صفات به ­جز صفت وزن جایگزین مشابه با اکثر تحقیقات صورت گرفته مثبت برآورد گردید. آنالیز اقتصادی سیستم نشان داد که در شرایط روستایی درآمدها، هزینه‌ها و سود حاصل به ­ازای هر رأس میش در سال به ­ترتیب 3864702/32، 3293308/57 ،571393/75 ریال در شرایط عشایری درآمدها، هزینه ­ها و سود سیستم به ­ترتیب 8134659/38 ، 11072563/71 و 2937904/33 ریال برآورد گردید. به­منظور بررسی اثرات متغیرهای اقتصادی و زیستی بر ارزش اقتصادی، آنالیز حساسیت انجام گردید. تحلیل هزینه و فایده به ­ازای هر رأس میش مولد تحت سیستم روستایی انجام شد و بیش ­ترین سهم هزینه مربوط به هزینه کارگری و بیش ­ترین سهم درآمد مربوط به فروش وزن زنده بره‌ها بود. درحالی­ که در گوسفندان تحت سیستم عشایری، بیش­ ترین هزینه مربوط به هزینه تغذیه و بیش ­ترین درآمد مربوط به وزن زنده هنگام فروش بود. هم ­چنین برای بررسی تغییرات عوامل موثر بر بهره ­وری اقتصادی به­ عنوان شاخص عملکرد گله برخی از پارامترهای مدل به­ میزان 50 درصد در جهت مثبت و منفی تغییر داده شد  نتایج  نشان داد که  در صورت تغییر صفات نرخ زنده ­مانی میش، میزان آبستنی و وزن شیر در جهت مثبت شاخص بهره ­وری افزایش و درصورت افزایش وزن جایگزین در جهت مثبت شاخص بهره ­وری کاهش می‌یابد.

کلیدواژه‌ها


  1. باقری،م.،1393. تجزیه و تحلیل اقتصادی پرورش میش در عشایر استان چهارمحال بختیاری. مجله تحقیقات دام و طیور. شماره 1، صفحات 75 تا 85.
  2. ساورسفلی، س.؛ عباسی، م.ع. و مختارپور، غ.م.، 1394. تعیین ضرایب اقتصادی صفات زنده­مانی، تولیدی و تولیدمثلی گوسفندان زل در سیستم پرورش غیرمتمرکز. نشریه علوم دامی (پژوهش و سازندگی). شماره 108، صفحات 195 تا 202.
  3. کلانترنیستانکی،م.،1384. برررسی صفات تولیدمثلی و شاخص ­های اقتصادی گله­ های گوسفند و بز استان قم. سمینار پژوهشی گوسفند و بز کشور، کرج.
  4. موسی ­زاده، ل.؛ شادپرور، ع.ا. و اسکندری ­نسب، م. پ.، 1391. برآورد ارزش اقتصادی صفات تولیدی و تولیدمثلی گوسفند افشاری در سیستم روستایی. نشریه پژوهش های علوم دامی. جلد 22، شماره 2، صفحات 35 تا 44.
  5. نصرتی، م.، 1377.  برآورد پارامترهای ژنتیکی و فنوتیپی وزن بدن در سنین مختلف و تولید پشم سالیانه در گوسفندان مغانی. پایان ­نامه کارشناسی ­ارشد. دانشگاه تبریز.
  6. وطن ­خواه، م. 1384. اصلاح نژاد گوسفند لری بختیاری در سیستم روستایی: تعیین مدل مناسب. پایان­ نامه دوره دکتری. دانشکده کشاورزی. دانشگاه تهران.
  7. وطن­ خواه، م.؛ مرادی­ شهربابک، م.؛ نجاتی­ جوارمی، ا.؛ واعظ ترشیزی، ر. و میرائی­ آشتیانی، س.ر.، 1386. ارایه مدل مناسب اصلاح نژاد گوسفند لری بختیاری در سیستم روستایی. گزارش نهایی طرح تحقیقاتی، موسسعه تحقیقات علوم دامی کشور. 116 صفحه.
  8. Dekkers, J.C.M., 2003. Design and Economics of Animal Breeding Strategies. Iowa State University, Iowa, USA.
  9. Dekkers, J.C.M.;Birke, P.V. and Gibson, J.P., 1995. Optimum linear selection indexes for multiple generation objectives with nonlinear profit functions. Journal of Animal Science. Vol. 610, pp: 75-165.
  10. Gibson, J.P., 1995. An introduction to the design and economics of amimal breeding strategies. Guleph, Ontario, Canada.
  11. Harris, D.L., 1970. Breeding for efficiency in livestock production: Defining the economic objectives. Journal of Animal Science. Vol. 30, pp: 860-865.
  12. Jones, H.E.; Amer, P.R.;  Lewis, R.M. and Emmans, G.S.,  2004. Economic values for changes in carcass lean and fat weight at a fixed age for terminal sire breeds of sheep in the UK. J of Livestock Production Science. Vol. 89, pp: 1-17.
  13. Kosgey, I.S.; Van Arendonk, J.A.M. and Baker, R.L., 2003. Economic values for traits of meat sheep in medium to high production potential areas of the tropics. Journal of Small Ruminant Research. Vol. 50, pp: 187-202.
  14. Kosgey,I.S.;VanArendonk,J.A.M.andBaker, R.L., 2004. Economic values for traits in breeding objectives for sheep in the tropics: impact of tangible and intangible benefits.
  15. Lobo, R.N.B.; Pereira, I.D.C.; Faco, O. and McManus, C., 2011. Economic values for production traits of Morada Nova Meat sheep in a pasture based production system  semi-arit Brazil. J of Small Ruminant Research. Vol. 96, pp: 93-100.
  16. Ponzoni, R.W. and Newman, S., 1989. Developing breeding objective for Australian beef cattle production. Journal of Animal Production. Vol. 49, pp: 35-47.
  17. Smith, C.; James, J. and Brascamp, E.W., 1986. On the derivation of economic weights in livestock improvement. Journal of Animal Production. Vol. 43, pp: 545-551.
  18. Wolfova,M.; Wolf, J.; Kvapilik, J. and Kica, J., 2007. Selection for profit in cattle: I. Economic weights for purebred dairy cattle in the Czech Republic. Journal of Dairy Science. Vol. 90, pp: 2442-2455.