تاثیر تجویز خوراکی لاکتوفرین، بتا گلوکان و سیاه دانه بر شاخص های رشد و پارامترهای خونی و ایمنی در ماهی کپورمعمولی (Cyprinus carpio)

نوع مقاله: تغذیه

نویسندگان

گروه شیلات، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم‎شهر، ایران، صندوق پستی: 163

چکیده

به ­منظور مقایسه محرک ­های ایمنی گیاهی و شیمیایی، تاثیر تجویز خوراکی لاکتوفرین، بتاگلوکان و سیاه ­دانه بر شاخص ­های رشد، پارامترهای خونی و ایمنی در کپورمعمولی مورد مطالعه قرار گرفت. 300 قطعه بچه ماهی 0/02±3 گرمبه ­مدت 60 روز با غذای شاهد (بدون محرک ایمنی) و تیمارهای غذایی حاوی 20 میلی­ گرم لاکتوفرین، 10 میلی­ گرم بتاگلوکان و 50 میلی ­گرم پودر سیاه­ دانه در کیلوگرم غذا تغذیه شدند. براساس نتایج، بیش­ترین افزایش وزن، ضریب رشد ویژه و ضریب چاقی در تیمار گلوکان به­دست آمد. میزان بازماندگی در تمام تیمارها بیش ­تر از 80  درصد و بدون اختلاف معنی­ دار بین تیمارها بود (0/05>P). همه تیمارهای حاوی محرک ایمنی اختلاف معنی داری را از نظر ضریب تبدیل غذایی نسبت به تیمار شاهد نشان دادند (0/05>P). کم ­ترین ضریب تبدیل غذایی و بیش ­ترین نسبت کارایی پروتئین در تیمار گلوکان حاصل شد (0/05>P). بیش ترین تعداد گلبول­ های قرمز و سفید و بالاترین میزان هموگلوبین و هماتوکریت در تیمار گلوکان و کم ­ترین میزان در تیمار شاهد مشاهده گردید. بیش  ترین و کم ­ترین میزان فعالیت آنزیم لیزوزیم نیز به ­ترتیب مربوط به تیمار گلوکان (38/18±5/0) و شاهد (19/05±3/0) بود. درحالی ­که درصد نوتروفیل و مونوسیت در تیمار گلوکان بیش ­ترین مقدار بود، بیش ­ترین درصد لنفوسیت (66/57±73/0) در تیمار لاکتوفرین مشاهده شد. درنتیجهدر مقایسه با دو محرک دیگر، بتاگلوکان می ­تواند به ­عنوان محرک رشد و ایمنی در ماهی کپورمعمولی استفاده شود.

کلیدواژه‌ها


  1. اسلاملو، خ.؛ فلاحتکار، ب.؛ یوکویاما، س. وعلیزاده، ع.،1392. اثر تغذیه با سطوح مختلف لاکتوفرین گاوی بر عملکرد رشد وفعالیت لایزوزیم سرم و موکوس تاس ­ماهی سیبری جوان (Acipenser baeri). مجله دامپزشکی ایران. دوره 12، شماره 1، صفحات 5 تا 16.
  2. بادزهره، غ.؛ سلطانی، م.؛ شاه­ حسینی، غ.ر. و نفیسی ­بهابادی، م.، 1391. تاثیر بتاگلوکان بر رشد و بقا و کارایی واکسن ضد استرپتوکوکوزیس در ماهی قزل ­آلای رنگین­ کمان. مجله تحقیقات دامپزشکی. دوره 67، شماره 1، صفحات 11 تا 17.
  3. حقیقی، م.، 1388. روش­ های آزمایشگاهی خون­ شناسی ماهی. انتشارات علمی آبزیان. 83 صفحه.
  4. خدابخش، ا. و قبادی، ش.، 1392. تاثیر مخلوط پربیوتیک الیگوساکارید (Mos) و بتا 1 و 3 گلوکان بر شاخص‏ های رشد بازماندگی و ترکیب لاشه بچه ­ماهی کپور علف­ خوار (Ctenopharyngodon idella). فصلنامه علوم تکثیر و آبزی ­پروری. دوره 1، شماره 1، صفحات 41 تا 54.
  5. خدادادی، م.؛ پیغان، ر. و حمیدواری، ا.، 1391. بررسی تاثیر افزودنی خوراکی پودر سیر خام Allium sativum بر روی شاخص ‏های رشد ماهی کپورمعمولی (Cyprinus carpio). نشریه علوم درمانگاهی و دامپزشکی ایران. دوره 6، شماره 2، صفحات 17 تا 26.
  6. رحیم ­نژاد، ص.؛ آق، ن.؛ کلباسی، م.ر. و خسروی، س.، 1390. تاثیر تجویز خوراکی لاکتوفرین بر برخی پاسخ­ های ایمنی غیراختصاصی ماهی قزل ­آلای رنگین ­کمان Oncorhynchus mykiss. مجله دامپزشکی ایران. دوره 7، شماره 3، صفحات  57 تا 64.
  7. روفچائی،ر.؛ حسینی ­فرد، ح.؛ صیادبورانی، م. و مقصودیه ­کهن، ح.، 1391. بررسی اثرات گلوکان بر ایمنی، پاره­ای از شاخص ‏های خونی و میکروبیوتای روده ­ای بچه ­ماهی سفید (Rutilus frisii kutum). مجله علمی شیلات ایران. دوره 21، شماره 3، صفحات 73 تا 84.
  8. شیخ ­زاده، ن. و سلطانی، م.، 1388. مطالعه اثر اسانس اوکالیپتوس Eucalyptus globules بر برخی فاکتورهای ایمنی ماهی کپورمعمولی. مجله تحقیقاتی دامپزشکی. دوره 64، شماره 1، صفحات 47 تا 54.
  9. ضیایی، ت.؛ محرری، ن. و حسین ­زاده، ح.، 1391.  بررسی اثرات داروشناسی و سم­ شناسی سیاه ­دانه . فصلنامه گیاهان دارویی. دوره 2، شماره 42، صفحات 17 تا 42.
  10. طافی، ع.ا. و مشکینی، س.، 1393. محرک‏ های ایمنی و اهمیت آن­ ها در آبزی­ پروری. فصلنامه نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی. شماره 46، صفحات 48 تا 53.
  11. علیشاهی، م.؛ سلطانی، م.؛ مصباح، م. و اسمعیلی ­راد، ا.، 1390. تاثیر تجویز خوراکی عصاره خار مریم Silybum marianum بر پاسخ‏ های ایمنی ماهی کپورمعمولیفصلنامه تحقیقات دامپزشکی. دوره 66، شماره 3، صفحات 255 تا 263.
  12. علیشاهی، م.؛ قربانپورنجف ­آبادی، م.؛ نجف­ زاده، ح. و پشم فروش، م.، 1389. مطالعه اثرات ضدباکتریایی برخی عصاره ‏های گیاهی علیه استرپتوکوکوس اینیایی و یرسینیا راکری و آئروموناس هیدروفیلا. مجله دامپزشکی ایران. دوره 6، شماره 2، صفحات 21 تا 30.
  13. علیشاهی، م. و مصباح، م.، 1391. اثر عصاره دارواش و سیاه ­دانه بر بقاء فاکتورهای رشد و مقاومت در برابر عفونت با آئروموناس هیدروفیلا در ماهی طلایی. مجله تحقیقات دامپزشکی. دوره 67، شماره 3، صفحات 285 تا 290.
  14. علیشاهی، م.؛ پورمهدی، م. و عبدی، ا.، 1391. مقایسه اثر برخی محرک‌های ایمنی و عصاره‌های گیاهی بر فاکتورهای رشد و مقاومت ماهی برزم در برابر استرس‌های محیطی. مجله دامپزشکی ایران. دوره 8، شماره 4، صفحات 59 تا 67.
  15. علیشاهی، م.؛ حیدری، ب. و محمدیان، ب.، 1392. اثرات غلظت­ های سمی عصاره خام آلوئه ­ورا بر برخی شاخص ­های خونی و ایمنی و بافت های ماهی کپورمعمولی Cyprinus carpio. مجله شیلات. دانشکاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر. سال 7، شماره 4، صفحات 73 تا 84.
  16. فلاحتکار، ب.؛ سلطانی، م.؛ ابطحی، ب.؛ کلباسی، م.ر.؛ پورکاظمی، م. و یاسمی، م.، 1385. تاثیر ویتامین C بر برخی پارامترهای رشد، نرخ رشد، بازماندگی و شاخص کبدی در فیل­ ماهیان جوان پرورشی. مجله پژوهش و سازندگی. شماره 72، صفحات 98 تا 103.
  17. کاظمی، ر.؛ پوردهقانی، م.؛ یوسفی ­جوردهی، ا.؛ یارمحمدی، م. و نصری­ تجن، م1389. فیزیولوژی دستگاه گردش خون آبزیان و فنون کاربردی خون ­شناسی ماهیان. انتشارات بازرگان. 194 صفحه.
  18. لطفی، م.؛ آق، ن.؛ شمسایی ­مهرجان، م.؛ ملک ­زاده، ر.؛ محمدی ­زاده، م. و صدیق ­جور، م.، 1390. بررسی اثر سطوح مختلف لاکتوفرین در جیره غذایی بر شاخص ­های رشد ماهی قزل آلای رنگین­ کمان Oncorhynchus mykiss. مجله تحقیقات منابع طبیعی تجدیدشونده. سال 2، شماره 1، صفحات 68  تا 77.
  19. Ai,Q.; Mai, K.; Zhang, L.; Tan, B.; Zhang, W. and Xu, W., 2007. Effects of dietary β-1, 3 glucan on innate immune response of large yellow croaker (Pseudosciaena crocea). Fish and Shellfish Immunology. Vol. 22, pp: 394-402.
  20. Andrews, S.R.; Sahu, N.P. and Pal, A., 2009. Growth of Labeo rohita fingerlings: Effect of dietary mannan oligosaccharide, yeast extract, protein hydolysate and chlorella. Aquaculture Research. Vol. 41, pp: 61-69.
  21. Ardo, L.; Yin, G.; Xu, P.; Varadi, L.; Szigeti, G. and Jeney, G., 2008.Chinese herbs (Astragalus membranaceus and Lonicera japonica) and boron enhance the non-specific immune response of Nile tilapia (Oreochromis nitloticus) and reistance against Aeromonas hydrophyla. Aquaculture. Vol. 275, pp: 26-33.
  22. Blaxhall, P.C. and Daisley, K., 1973. Routine haematological methods for use with fish bloods. Journal of Fish Biology. Vol. 5, pp: 771-781.
  23. Cook, M.T.; Hayball, P.J.; Hutchinson, W.; Nowak, B.F. and Hayball, J.D., 2003. Administration of a commercial immunostimulant preparation, Ecoactiva as a feed supplement enhances macrophase respiratory burst and the growth rate of snapper (Pagrus auratus), Sparidae (Bloch and Schneider) in winter. Fish Shellfish Immunology. Vol. 14, pp: 333-345.
  24. Eliss, A.E., 1990. Lysozyme assay. In: Stolen J.S., Fletcher, D.P., Anderson, B.S. and Robertson, B. S.(eds). Techniques in Fish immunology. Fair Haven, N J, USA SOS Publication. pp:101-103.
  25. Galina, J.; Yin, G.; Ardo, L. and Jeney, Z., 2009. The use of immunostimulating herbs in fish. An overview of research. Fish Physiology and Biochemistry. Vol. 35, No. 4, pp: 669-676.
  26. Houston, A.H.; Dobric, N. and Kahurananga, R., 1996. The nature of hematological response in fish. Studies on rainbow trout Oncorhynchus mykiss exposed to stimulated winter, spring and summer conditions. Fish Physiology and Biochemistry. Vol. 15, pp: 339-347.
  27. Irianto, A. and Austin, B., 2002. Probiotic in aquaculture. Fish Disease. Vol. 25, pp: 1-10.
  28. Jaramillo, J.F. and Gatlin, D.M., 2004. Comparison of purified and practical diets supplemented with or without β glucan and selenium on resistance of hybrid striped bass (Morone chrysops* M. saxatilis) to Streptococcus iniae infection. World Aquaculture Society. Vol. 35, pp: 245-252.
  29. Kakuta, I., 1996. Protective effect of orally administrated bovine lactoferrin against experimental infection of goldfish (Carassius auratus) with Ichthyophthirius multifiliis. Aquaculture Science. Vol. 44, pp: 427-432.
  30. Kim, S.K. and Rajapakse, N., 2005. Enzymeatic production and biological activities of chitosan oligosaccharides (COS): a review. Carbohydrate Research. Vol.62, pp: 357-368.
  31. Klontz, G.W., 1994. Fish hematology. In: Techiques in fish immunology. Stolen, J.S., Fletcher, T.C., Rowley, A.F., Kelikoff, T.C., Kaaraii. S.L. and Smith, S.A. (eds). Vol.3.SOS Publications. Fair Haven.New Jersey, USA. pp: 121-132.
  32. Kumari, J.; Sahoo, P.K.; Swain, T.; Sahoo, S.K.; Sahu, B. and Mohanty, B.R., 2006. Seasonal variation in the innate immune parameters of the Asia cat fish Clarias batrachus. Aquaculture. Vol. 252, pp: 121-127.
  33. Lin, S.; Pan, Y.; Luo, L. and Luo, L., 2011. Effects of dietary b-1, 3-glucan, chitosan or raffinose on the growth, innate immunity and resistance of koi (Cyprinus carpio koi). Fish and Shellfish Immunology. Vol. 31, pp: 788-794.
  34. Maqsood, S.; Samoon, M.H. and Singh, P., 2009. Immunomodulatory and Growth Promoting Effect of Dietary Levamisole in Cyprinus carpio fingerlings against the challenge of Aeromonas hydrophila. Turkish Journal of Fish and Aquatic Sciences. Vol. 9, pp: 111-112.
  35. Muller, A.; Raptis, J.; Rice, P.J.; Kalbfleisch, J.H.; Stout, R.D.; Ensley, H.E.; Browder, W. and Williams, D.L., 2000. The influence of glucanpolymer structure and solution conformation on binding to (1_3)-β-D-glucan receptors in a human monocyte- like cell line, Glycobiology. Vol. 10, No. 4, pp: 339-346.
  36. NRC (National Research Council, USA). 1993. Nutrient Requirements of fish. National Academy of sciences, Washington. 124 p.
  37. Raa J., 1996. The use of immunostimulatory substance in fish and shellfish farming. Fisheries Science. Vol. 4, No. 3, pp: 229-288.
  38. Rehulka, J., 2000. Influence of astaxanthin on growth rate, condition, and some blood indices of rainbow trout, Oncorhynchus mykiss. Aquaculture. Vol.190, pp: 27-47.
  39. Ren, T.; Koshio, S.; Ishikawa, M.; Yokoyama, S.; Micheal, F.R. and Uyan, Q., 2007. Influence of dietary vitamin C and bovine Lactoferin on blood chemistry and non specific immune responses of Japanese eel, Anguilla japonica. Aquaculture. Vol. 267, pp: 31-37.
  40. Reverter, M.; Bontemps, N.; Lecchini, D.; Banaigs, B. and Sasal, P., 2014. Use of plant extracts in fish aquaculture as an alternative to chemotherapy: Current status and future Perspectives. Aquaculture. Vol. 433, pp: 50-61.
  41. Shalaby, A.M; Khattab, Y.A. and Abdel Rahman, A.M., 2006. Effect of garlic (Allium sativum) and chloram phenicol on growth performance, physiological parameters and survival of Nile tilapia (Oreochromis niloticus). Journal of Venomous Animal Toxins Including Tropical Disease. Vol. 12, pp: 172-201.
  42. Tomita, M.; Wakabayashi, H.; Shin, K.; Yamauchi, K.; Yaeshima, T.  and Iwatsuki, K., 2008. Twenty-five years of research on bovine lactoferin applications. Biochimie. Vol. 10, pp: 1-6.
  43. Walker, T.; Lin, C.; Yildirim- Aksoy M.; Shelby, R. and Klesius, P.H., 2007. Immune response and resistance to stress and Edwardsiella ictaluri challenge in channel catfish, Ictalurus pimctatus, fed diets containing commercial whole-cell yeast or yeast   subcompanents. Journal of  the World Aquaculture Society. Vol. 38, No. 1, pp: 24-35.
  44. Yin, G.; Ardo, L.; Thompson, K.D.; Adams, A.; Jeney, Z. and Jeney, G., 2009. Chinese herbs (Astragalus radix) and (Ganoderma lucidum) enhance immune response of crap, Cyprinus carpio, and protection against Aeromonas hydrophila. Fish and Shellfish Immunology. Vol. 26, pp: 140-145.
  45. Yokoyama, S.; Koshio, S.; Takakura, N.; Oshida, K.; Ishikawa, M. and Gallardo-Cigarroa, F.J., 2006. Effect of dietary bovine Lactoferin on growth response, tolerance to air exposure and low salinity stress conditions in orange spotted grouper (Epineohelus coioides). Aquaculture. Vol. 255, pp: 507-513.
  46. Yokoyama, S.; Koshi, S.; Takakura, N.; Oshida, K.; Ishikawa, M. and Gallardo- Cigarroa, F.J., 2005. Dietary bovine Lactoferin enhances tolerance to high temperature stress in Japanese flounder Paralichthys olivaceus. Aquaculture. Vol. 249, pp: 367-373.
  47. Yoshida, T.; Kruger, R. and Inglis, V., 1995. Augmentation of non-specific protection in African catfish, Clariasgraiepinus (Bruchell), by the long-term oral administration of immune stimulants. Journal of Fish Diseases. Vol. 18, pp: 195-198.