اولین گزارش از مورچه ها (Hymenoptera: Formicidae) در باتلاق های نمکی و شوره زارهای نواحی مرکز ایران

نوع مقاله: سیستماتیک جانوری

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم و فناوری های زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

طی تحقیقی که در باتلاق­ های نمکی و شوره ­زارهای نواحی مرکزی ایران در سال ­های 1395 و 1396 انجام گرفت، تعداد 21 نمونه مورچه به روش تله ­گذاری و دستی در 3 فصل بهار، تابستان و پائیز از 5 ایستگاه جمع ­آوری شدند. از این تعداد 9 گونه متعلق به 5 جنس و 5 قبیله و از 2 زیرخانواده Myrmicinae و Formicinae به ­شرح ذیل مورد شناسایی قرار گرفتند:
Subfamily: Myrmicinae 
Tribe: Stenammini     Genus: Messor     Species: 1) Messor ebeninus          
Tribe: Solenopsidini     Genus: Monomorium   Species: 2) Monomorium indicum   3) Monomorium sp.             
Tribe: Crematogastrini     Genus: Tetramorium     Species: 4) Tetramorium sp.                        
Subfamily: Formicinae    
Tribe: Formicini     Genus: Cataglyphis     Species: 5) Cataglyphis niger   6) Cataglyphis bellicosus   7) Cataglyphis setipes     8) Cataglyphis lividus               
Tribe: Plagiolepidini     Genus: Lepisiota     Species: 9) Lepisiota dolabellae    
تمامی گونه ­ها اولین ­بار از باتلاق ­های نمکی و شوره ­زارهای نواحی مرکزی ایران گزارش می ­شوند و تمامی نمونه ­ها مورد تائید پروفسور برایان تیلور عضو انجمن حشره­ شناسان سلطنتی انگلستان قرار گرفته است.

کلیدواژه‌ها


  1. آرام، ا.، 1393. بررسی فونستیک و فراوانی مورچه­ های خانواده Formicidae در استان اردبیل شهرستان خلخال خورشه. گرایش بیوسیستماتیک جانوری. دانشکده زیست­ شناسی، دانشگاه آزاد واحد تهران پزشکی. 145 صفحه.
  2. ارده،م.ج.، 1373. بررسی ویژگی ­های رده ­بندی و رفتاری مورچه ­های منطقه کرج. پایان ­نامه کارشناسی ­ارشد. دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران. 108 صفحه.
  3. حسین ­نژاد، س.، 1389. بررسی فونستیک و تنوع زیستی مورچه ­ها (Hymenoptera: Formicidae) در شهرستان زنجان و حومه. پایان ­نامه کارشناسی­ ارشد، گرایش بیوسیستماتیک جانوری. دانشکده علوم زیستی، دانشگاه شهید بهشتی. 113 صفحه.
  4. نفیسی ­فرد، ر.، 1392. بررسی فونستیک و فراوانی مورچه ­ها (Hymenoptera: Formicidae) در شهرستان سبزوار و حومه. پایان­نامه کارشناسی ­ارشد، گرایش بیوسیستماتیک جانوری. دانشکده علوم زیستی، دانشگاه شهید بهشتی. 103 صفحه.
  5. سازمان کل هواشناسی ایران. 1334. بررسی شرایط آب و هوایی نواحی مرکزی ایران. دریافت شده در سال 1396. http://www.irimo.ir
  6. Agosti, D. and Johnson, N.F., 2003. La nueva taxonomía de hormigas. Fernández, F. Introducción a las hormigas de la región neotropical. Smithsonian Institution Press: Capítulo 6 y Anexo 1. 2003. Impreso en Bogotá, Colombia. pp: 45-48.
  7. Bolton, B., 1994. Identification Guide to the Ant Genera of the World. Harvard University Press: Cambridge, Massachusetts, USA. 222 p.
  8. Bolton, B., 2013. AntCat. Retrieved 17 January 2015. "An online catalog of the ants of the world". http://www.antcat.org
  9. Childress, E.S. and Koning, A.A., 2013. Polydomous Crematogaster pilosa (Hymenoptera: Formicidae). colonies prefer highly connected habitats in a tidal salt marsh. Florida Entomologist. Vol. 96, pp: 235-237.
  10. Collingwood, C.A., 1985. Hymenoptera: Fam. Formicidae of Saudi Arabia. Fauna of Saudi Arabia. Vol.7, pp: 230-302.
  11. Collingwood, C.A. and Agosti, D., 1996. Formicidae (Insecta: Hymenoptera) of Saudi Arabia (Part 2). Fauna of Saudi. Vol. 15, pp: 300-385.
  12. Davis, L.V. and Gray, I.E., 1966. Zonal and seasonal distribution of insects in North Carolina salt marshes. Ecological Monographs. Vol. 36, pp: 275-295.
  13. Emery, C., 1906. Rassegna critica delle specie paleartiche del genere Myrmecocystus. Memorie Reale Accademia Scienze dell'istituto di Bologna, Series 6. Vol. 3, pp: 173-187.
  14. Folgarait, P.J., 1998. Ant biodiversity and its relationship to ecosystem functioning: a review. Biodiversity and Conservation. doi:10.1023/A:1008891901953. Vol. 7, No. 9, pp: 1221-1244.
  15. Foster, W.A. and Treherne, J.E., 1976. Insects of marine saltmarshes: problems and adaptations, InCheng L [ed.], Marine Insects. North-Holland Publishing Company, Amsterdam, Holland. pp: 5-42.
  16. Forel, A., 1904. Dimorphisme du mâle chez les fourmis et quelques autres notices myrmécologiques. Annales de la Société Entomologique de Belgique. Vol. 48, pp: 421-425.
  17. Goulet, H. and Hubert, J.F., 1993. Hymenoptera of the world. An identification guide to families. Research Branch, Agricultural Canada Publication. Canada Communication Group‐Publishing, Ottawa. 668 Seiten. Preis: FF 412. ISBN 0‐660‐14933‐8.
  18. Hashimoto, Y., 2003. Identification guide to ant genera of Borneo. Inventory and Collection. Total protocol for understanding of biodiversity, Chapter: 9, Publisher: Institute for Tropical Biology and Conservation, Universiti Malaysia Sabah and Japan International Cooperation Agency(JICA), Editors: Yoshiaki Hashimoto, Homathevi Rahman. pp: 89-162.
  19. Jones, A.S., 2008. Fantastic ants-Did you know? National Geographic Magazine. Archived from the original on 30 July 2008.Retrieved 5 July 2008.
  20. Loken, L.C. and Oliver, S.K., 2016. Habitat Requirements and Occurrence of Crematogaster pilosa (Hymenoptera: Formicidae) Ants within Intertidal Salt Marshes. Florida Entomologist. Vol. 99, No. 1, pp: 82-88.
  21. McCoy, E.D. and Rey, J.R., 1987. Terrestrial arthropods of northwest Florida salt marshes: Hymenoptera (Insecta). Florida Entomologist. Vol. 70, pp: 90-97.
  22. Menozzi, C., 1927. Zur Erforschung des Persischen Golfes (Beitrag nr. 12) Formicidae (Hym.). Supplementa Entomologica. Vol. 16, pp: 117-119.
  23. Paknia, O.; Radchenko, A. and Pfeiffer, M., 2010.New records of ants (Hymenoptera: Formicidae) from Iran. AsianMyrmecology. Vol. 3, pp: 29-38.
  24. Pétillon, J.; Montaigne, W. and Renault, D., 2009. Hypoxic coma as a strategy to survive inundation in a salt marsh inhabiting spider. Biology Letters. Vol. 23, No. 5, pp: 442-445.
  25. Radchenko, A.G., 1998. A Key to Ants of the Genus Cataglyphis forester (Hymenoptera, Formicidae from Asia). Entomological Review. Vol. 78, No. 4, pp: 475-480.
  26. Sanders, D. and van Veen, F.J.F., 2011. Ecosystem engineering and predation: the multi-trophic impact of two ant species. Journal of Animal Ecology. Vol. 80, pp: 569-576. doi:10.1111/j.1365-2656.2010.01796. x.
  27. Schultz, T.R., 2000. In search of ant ancestors. Proceedingsof the National Academy of Sciences.Vol.97, No. 26, pp: 14028-14029.
  28. Thomas, P., 2007. Pest Ants in Hawaii. Hawaiian Ecosystems at risk project (HEAR). Retrieved 6 July 2008.